“Bỏ rơi” nhà tái định cư

BÀI & ẢNH: TRẦN TUẤN

Thứ hai, 23/07/2018 - 12:39 AM (GMT+7)
Font Size   |         Print

Sau hơn chục năm, khu TĐC Đồng Tàu đã xuống cấp trầm trọng.

Hiện nay, không ít khu chung cư tái định cư (TĐC) đã hư hỏng, xuống cấp nghiêm trọng. Tình trạng đó kéo dài từ năm này qua năm khác mà không được cơ quan, ban, ngành nào khắc phục, xử lý.

Sống trong bất an

Hơn 10 năm trước, nhiều hộ dân ở phường Vĩnh Tuy (quận Hai Bà Trưng) theo chủ trương của Nhà nước bàn giao khu nhà đang ở để giải phóng mặt bằng xây dựng cầu Vĩnh Tuy, về TĐC tại KĐT Đền Lừ (quận Hoàng Mai). Nhưng cuộc sống ở nơi định cư mới chẳng như mong muốn ban đầu khi cơ sở hạ tầng, chất lượng các hạng mục tòa nhà vừa đưa vào sử dụng đã xuống cấp nhanh chóng. Lo ngại về cuộc sống mới nhếch nhác, đầy bất ổn…, những cư dân TĐC Đền Lừ liên tục làm đơn kêu cứu, nhưng chẳng thấm vào đâu khi việc sửa chữa chỉ qua loa, vá víu nên hiện trạng này vẫn đâu lại hoàn đó.

“Nhiều lúc chúng tôi có cảm giác như bị bỏ rơi nên rất tủi thân. Mặc dù đã nhiều lần làm đơn kiến nghị với các cấp có thẩm quyền, trong các cuộc tiếp xúc cử tri nhưng cũng chưa được giải quyết. Chúng tôi mong làm sao chính quyền quan tâm, có biện pháp xử lý dứt điểm thực trạng này để cuộc sống đỡ bất an hơn”, một cư dân sống tại đây cho biết.

Tương tự khu TĐC Đền Lừ là khu TĐC Đồng Tàu, phường Thịnh Liệt, quận Hoàng Mai. Phần lớn các tòa nhà ở đây đều bị sụt lún, tạo nên những hàm ếch lớn, có nơi rộng 20-30 cm. Nguy hiểm hơn, tầng 1 của một số tòa nhà tại khu chung cư này đã xuất hiện các “hố tử thần” rộng hàng chục mét vuông. Ông Hồ Dũng Hiệp, tổ trưởng dân phố 30B (phường Thịnh Liệt, quận Hoàng Mai) cho biết, do chất lượng công trình kém nên bảy nhà sinh hoạt cộng đồng trong tổng số 10 nhà không có khả năng sử dụng. Thang máy có ba thì hỏng hai, cái còn lại cũng chập chờn thiếu ổn định, còn hệ thống phòng cháy, chữa cháy thì chỉ trưng bày cho có.

Không chỉ bất an với “hố tử thần”, thang máy, hệ thống phòng cháy, chữa cháy không hoạt động…, người dân sống tại các TĐC còn phải sống chung với mùi xú uế, ô nhiễm rác thải nghiêm trọng. Bởi từ vài năm nay, hệ thống thoát nước, bể phốt ngầm của các tòa nhà đã bị nứt vỡ hoàn toàn khiến nước thải sinh hoạt của người dân cứ thế xả thẳng ra môi trường.

Bà Trần Thị Thanh (tòa nhà N3, khu TĐC Đồng Tàu) cho biết: “Mấy năm gần đây chẳng ai quan tâm đến nữa, coi như bỏ rơi chúng tôi. Nhà xuống cấp, cống rãnh không có khả năng thoát nước, chúng tôi phải sống chung với bể phốt nổi. Đến bây giờ cư dân ở đây cũng nản, không biết phải làm gì để giải thoát cho mình. Ở phường cũng vào, trên quận cũng qua, thành phố cũng xuống nhưng cuối cùng vẫn chẳng thấy giải quyết được gì…”.

Phí bảo trì ở đâu?

Theo Luật Nhà ở 2014, trách nhiệm sửa chữa hỏng hóc (thường gặp nhất là hệ thống thang máy, máy bơm) thuộc về các hộ dân trong tòa nhà, mà đại diện là ban quản trị (BQT); và kinh phí thực hiện được trích ra từ khoản 2% phí bảo trì của tòa nhà (bằng 2% giá bán nhà), trường hợp không đủ thì đóng góp tương ứng với diện tích riêng của từng chủ sở hữu.

Không khác các nhà chung cư thương mại, cư dân ở các khu chung cư TĐC cũng có quyền bầu BQT để nhận bàn giao quỹ bảo trì từ đơn vị vận hành, để tự quản lý và sử dụng quỹ bảo trì nhằm mục đích vận hành tòa nhà một cách tốt nhất với chi phí hợp lý. Thế nhưng, thực tế ở nhiều nơi hoàn toàn không phải vậy.

Theo ghi nhận, trước khi nhận bàn giao nhà, gia đình nào ở khu TĐC Đồng Tàu cũng bị khấu trừ một khoản tiền để đóng quỹ bảo trì 2%. Nhưng để vận hành, khắc phục các hư hỏng của tòa nhà, những hộ dân ở đây phần lớn đều phải tự bỏ tiền túi ra sửa chữa để sử dụng. “Tôi không biết quỹ bảo trì 2% mà chúng tôi đóng, hiện ai quản lý và được sử dụng như thế nào trong những năm qua. Trong khi hằng ngày chúng tôi phải vật lộn trong một tình cảnh sống tồi tệ”, bà Thanh ngán ngẩm.

Không chỉ khu TĐC Đồng Tàu, các chung cư TĐC khác trên địa bàn các quận Ba Đình, Thanh Xuân, Cầu Giấy cũng được ghi nhận trong tình trạng tương tự khi người dân không hay biết quỹ bảo trì đóng góp đã được quản lý sử dụng như thế nào? Trong khi, cuộc sống tại các khu TĐC ngày càng xuống cấp, tiện ích yếu kém, dịch vụ không bảo đảm.

TS Phạm Sỹ Liêm, Phó Chủ tịch Tổng hội Xây dựng Việt Nam cho rằng, nhà tái định cư là kiểu nhà bao cấp, xây chất lượng xấu tốt thế nào vẫn tiêu thụ được, không giống như loại nhà thương mại. Trong tình hình hiện nay, cơ quan phụ trách nhà TĐC phải có trách nhiệm nâng cấp, sửa chữa nhà rồi ban giao lại cho các chủ sở hữu quản lý. Nhưng trước khi bàn giao phải sửa chữa cho tốt, đạt yêu cầu, chứ vẫn đang hư hỏng giao lại thì không được, ông nói.

Hiện nay, Hà Nội có 180 tòa nhà chung cư TĐC đã được đưa vào sử dụng với tổng số gần 17 nghìn căn. Công ty TNHH MTV Quản lý và Phát triển nhà Hà Nội đang được giao quản lý và vận hành 166 tòa nhà TĐC, số còn lại do các địa phương tự quản lý. Tuy nhiên, trong số tòa nhà chung cư TĐC hiện nay, chỉ mới thành lập được 21 BQT. Đáng chú ý, trong 21 tòa nhà đã có BQT, việc bàn giao tài khoản kinh phí bảo trì cũng chỉ mới thực hiện cho 13 BQT. Như vậy, hiện vẫn còn hơn 150 tòa chung cư TĐC trên địa bàn Hà Nội chưa thành lập được BQT, và quỹ bảo trì với số tiền không nhỏ của hàng nghìn hộ dân vẫn chưa được trả lại cho chính chủ để sử dụng.