Không phải cứ “tây” mua là chuẩn!

DIỄM HƯƠNG

Thứ hai, 27/08/2018 - 01:29 AM (GMT+7)
Font Size   |         Print

Mức giá mua cổ phiếu (CP) của nhà đầu tư (NĐT) nước ngoài, nhất là các định chế tài chính, thường được chọn làm cơ sở quan trọng để định giá, nhưng không phải lúc nào cũng chuẩn.

Các tổ chức nước ngoài vốn nhiều kinh nghiệm, nhân lực, nghiệp vụ nên chắc chắn sẽ có nhiều thông tin trong việc định giá CP để trả một cái giá phù hợp nhất nhưng với NĐT cá nhân lại khác.

Chẳng hạn, CP A nào đó đang được giao dịch 50.000 đồng/CP, được một quỹ B nào đó bỏ tiền ra mua 60.000 đồng/CP bằng hình thức phát hành riêng lẻ, tức cao hơn giá trên sàn đến 20%. Lúc này, nhiều người sẽ lập luận A đang “rẻ” và hy vọng giá từ 50.000 đồng/CP có thể tăng lên 60.000 đồng/CP, đến khi đạt mức này lại có quan điểm cho rằng sẽ phải tăng lên nữa, chẳng hạn 70.000-80.000 đồng/CP với lý do: Tăng thế thì “tây” mới có lãi. Nhưng trong thực tế, có khi diễn biến của CP A là chỉ tăng từ 50.000 lên khoảng 65.000 đồng/CP nhưng sau đó có khi lại giảm về… 50.000 đồng/CP và lúc này nhiều người có thể cho rằng… quá phi lý. Đây là một trường hợp (case) điển hình cho việc mua CP theo giá mua của “tây” và không ít NĐT nhỏ lẻ đã phải nếm quả đắng.

Trước tiên cần phải xác định, thời gian nắm giữ CP của một NĐT tổ chức có nhiều khác biệt (thường là dài hạn) với NĐT nhỏ lẻ (thường là ngắn hạn). CP có giá 60.000 đồng/CP có thể tăng lên 90.000-120.000 đồng/CP để đem lại suất sinh lời 50-100% cho NĐT nhưng đó là sau vài năm, mà khó có NĐT nhỏ lẻ nào đủ sức nắm giữ thời gian như vậy. Cũng có trường hợp NĐT cá nhân mua theo “tây” và trúng trong ngắn hạn nhưng đó thường là những giai đoạn rất thuận lợi của thị trường như quý I-2018.

Cần biết rằng, suất sinh lời mục tiêu của quỹ cũng khác với kỳ vọng của NĐT cá nhân. Một NĐT nhỏ lẻ vốn nhỏ thì mong lãi vài chục % đến gấp rưỡi, gấp đôi sau mỗi năm, còn quỹ mỗi năm lãi tầm 10-20% đã được xem là vượt trội (outperform). Thực tế cho thấy, cũng phải đến 80% cứ sau khi công bố giá quỹ nước ngoài mua vào cao hơn giá trên sàn, thì giá CP có dấu hiệu “chạy” khá tích cực nhưng cũng chỉ được một vài phiên và cũng khó có chuyện NĐT nào trúng quả đậm nhờ chiến thuật này.

Nhưng hai khác biệt về thời gian nắm giữ cũng như suất sinh lời có thể xem như khách quan thì một vấn đề nữa cũng cần lưu tâm, đó là không phải NĐT nước ngoài, kể cả định chế tài chính lúc nào cũng… đúng!

Điển hình là trường hợp của CP YEG (Yeah1) được Macquarie Bank Limited (Australia) mua gần 1,6 triệu CP. Ước tính tại thời điểm mà Macquarie mua vào cách đây một tháng rưỡi YEG có giá 300.000 đồng/CP. Tuy nhiên hơn 10 ngày trước, khi giao dịch của một NĐT nước ngoài xuất hiện mà nhiều khả năng là Macquire bán ra 88.150 CP YEG thì giá CP này chỉ vào tầm 208.000 đồng/CP. Xét về số tương đối thì lô CP mà định chế này bán ra bị lỗ khoảng 30%, xấp xỉ khoảng tám tỷ đồng chỉ sau chưa đến hai tháng nắm giữ.

Câu chuyện lời lỗ thật ra cũng rất bình thường trong quá trình đầu tư, ngay cả những NĐT được xem là huyền thoại cũng có lúc phán đoán sai và thua lỗ. Vậy nên, các NĐT cá nhân cũng đừng “tuyệt đối hóa” các giao dịch của NĐT nước ngoài để rồi có những chiến thuật giao dịch thiếu thận trọng hoặc tất tay dẫn đến những thiệt hại rất nặng cũng như các suy nghĩ tiêu cực sau này.