Khổ vì thói quen tự phát

HẰNG PHƯƠNG

Thứ sáu, 27/07/2018 - 12:26 PM (GMT+7)
Font Size   |         Print

Vùng nghệ của Nghệ An tập trung ở Quỳnh Lưu, Thái Hòa, được những người buôn dược liệu nhắc đến như một thủ phủ trồng nghệ. Vậy nhưng theo Sở Nông nghiệp và phát triển nông thôn Nghệ An, không hề có quy hoạch cho vùng nghệ, các hộ dân nhỏ lẻ tự trồng, tự lọc tinh bột nghệ, tự tìm đầu ra.

Cách đây ba, bốn vụ, khi giá nghệ lên cao ngất ngưởng, khoảng 35.000 đồng/kg, Nghệ An lúc đó trồng nghệ bạt ngàn, đem lại nguồn thu lớn cho dân. Nhưng cũng chỉ được mấy vụ đầu các thương lái trả giá cao dần, dân trồng nhiều lên, đến kỳ cuối, thương lái không mua, dân mất trắng. Năm nay, nghệ rớt giá còn 5.000 – 7.000 đồng/kg. Và người dân lại bỏ nghệ đi trồng bưởi, trồng ngô…

Tình trạng tương tự cũng xảy ra tại Đác Lắc, khi giá cao, người dân đổ xô đi trồng nghệ, và diện tích cây nghệ ở Đác Lắc tăng phần lớn do chuyển đổi tự phát từ cây ngô và một vài cây trồng ngắn ngày đang xuống giá trong quá trình từ năm 2015- 2017. Thời kỳ này, lợi nhuận cây nghệ trên 100 triệu đồng/ha. Vì tự phát, thiếu kiến thức, người dân thậm chí trồng nghệ trên những vùng đất không phù hợp khiến chi phí đầu tư cao.

Theo Giám đốc Sở Nông nghiệp và phát triển nông thôn Đác Lắc Nguyễn Hoài Dương, để tránh phát triển nóng, Sở đã từng đưa ra nhiều khuyến cáo, nhưng khó khăn lớn nhất hiện nay đất và vốn đầu tư là do người dân quyết định. Điều đáng lo ngại hiện nay là hầu hết nông dân trồng nghệ đều rất mơ hồ về thị trường đầu ra cho sản phẩm và hầu như không ký hợp đồng bao tiêu với đơn vị thu mua nào nên tới mùa thu hoạch phụ thuộc hoàn toàn vào thương lái.

Mới đây, một cuộc họp giữa Bộ trưởng Kế hoạch và Đầu tư Nguyễn Chí Dũng với các doanh nghiệp đầu tư vào lĩnh vực nông nghiệp, nông thôn, đại diện các hiệp hội nông-lâm-thủy sản và các chuyên gia trong ngành được tổ chức đã bước đầu gợi mở giải pháp tháo gỡ các khó khăn, vướng mắc mà những người đang làm nông nghiệp gặp phải, đặc biệt là tình trạng chuyển đổi tự phát cây trồng bất chấp quy hoạch của nông dân.

Theo GS Phan Văn Trường, Chủ tịch Câu lạc bộ Nông nghiệp khởi nghiệp Việt Nam, vấn đề lớn nhất của ngành nông nghiệp hiện nay là không có một thị trường điều hòa các sản phẩm, cũng không có một hệ thống thống kê số liệu chuẩn về nhu cầu của thị trường đối với các sản phẩm. Ngoài ra, còn là câu chuyện tôn trọng luật pháp. Nếu không thực hiện nghiêm luật pháp ở tất cả các khâu từ quy hoạch vùng nuôi trồng, tiêu chuẩn xanh sạch cho các sản phẩm thì chúng ta mãi sẽ không có gì phát triển bền vững. Nông dân hiện giờ tự bơi, còn doanh nghiệp thiếu nguồn nguyên liệu sạch để xuất. Có người mua thì có người trồng, nếu làm ngược lại sẽ mất cân bằng, hoặc nông dân sẽ ở thế bấp bênh. Đừng để người dân khổ vì thói quen tự phát. Cùng với việc quy hoạch vùng sản xuất, vùng chế biến cho thuận tiện thông thương tại mỗi tỉnh, thành phố thì việc tiêu chuẩn hóa các sản phẩm trồng trọt theo tiêu chuẩn quốc tế cũng phải được thực hiện nghiêm túc.