Đẩy mạnh thanh toán dịch vụ công qua ngân hàng

ĐẶNG HÀ MY

Thứ sáu, 31/08/2018 - 07:58 PM (GMT+7)
Font Size   |         Print

Phấn đấu đến năm 2020, 50% số bệnh viện tại các thành phố lớn chấp nhận thanh toán viện phí qua ngân hàng.

Thanh toán không dùng tiền mặt nói chung và trong lĩnh vực dịch vụ công (DVC) nói riêng thời gian qua đã chứng tỏ được tính hiệu quả về nhiều mặt, tuy nhiên kết quả thu được còn rất khiêm tốn. Cần sớm hoàn thiện hành lang pháp lý, phân công trách nhiệm, cơ chế phối hợp rõ ràng cho các đơn vị để đẩy mạnh thanh toán DVC qua ngân hàng (NH). Đây là những nội dung được thảo luận tại Hội thảo “Đẩy mạnh thanh toán DVC qua NH” tổ chức mới đây tại Hà Nội.

Thực hiện Quyết định số 241/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ phê duyệt về Đề án đẩy mạnh thanh toán qua NH đối với các DVC: thuế, điện, nước, học phí, viện phí và chi trả các chương trình an sinh xã hội (Đề án 241) với mục tiêu phấn đấu đến năm 2020 là: 80% giao dịch nộp thuế tại các thành phố thực hiện qua NH; 70% số tiền điện tại địa bàn thành phố, quận, thị xã thuộc tỉnh, thành phố trực thuộc T.Ư được thanh toán qua NH; 50% cá nhân, hộ gia đình ở các thành phố lớn thực hiện thanh toán tiền nước qua NH; 80% số sinh viên các trường đại học, cao đẳng nộp học phí qua NH; 50% bệnh viện tại các thành phố lớn chấp nhận thanh toán viện phí qua NH và 20% số tiền chi trả an sinh xã hội được thực hiện qua NH.

Chia sẻ về hạ tầng kỹ thuật và việc cung ứng dịch vụ thanh toán không dùng tiền mặt, Vụ trưởng Thanh toán của Ngân hàng Nhà nước (NHNN) Phạm Tiến Dũng cho biết, hiện hệ thống đã có 18.300 ATM, hơn 289.000 POS, 27 tổ chức cung ứng dịch vụ trung gian thanh toán. Trong sáu tháng đầu năm 2018, giao dịch thanh toán qua kênh internet đạt 127 triệu món với giá trị giao dịch là 8.020 tỷ đồng; tăng trưởng 50% về số lượng và 32% về giá trị so cùng kỳ 2017. Giao dịch thanh toán kênh mobile đạt 81 triệu món với giá trị là 676 tỷ đồng; tốc độ tăng trưởng so cùng kỳ năm 2017 là 32% về số món và 144% về giá trị. Về hợp tác cung ứng dịch vụ thanh toán đối với DVC, 50 NH thỏa thuận phối hợp thu thuế điện tử với thuế, hải quan, trên phạm vi 63 tỉnh, thành phố và 768 quận, huyện trên cả nước; 26 NH thỏa thuận với các công ty điện lực cung ứng dịch vụ thu hộ tiền điện trên phạm vi toàn quốc…

Trong khi đó, Phó Vụ trưởng Tài chính Kế toán (Bảo hiểm xã hội Việt Nam - BHXH) Phạm Thanh Du cho biết, đến hết tháng 7-2018, cơ quan bưu điện đã thực hiện chi trả bằng tiền mặt cho khoảng 2,6 triệu người, chiếm 87% số người hưởng lương hưu, trợ cấp BHXH hằng tháng với số tiền 9,5 tỷ đồng.

Nhận định về thực trạng này, ông Phạm Tiến Dũng cho rằng: “Những con số trên vẫn còn rất khiêm tốn”. Thực tế, việc thanh toán không dùng tiền mặt có thể tăng trưởng hơn nữa nhưng gặp trở ngại bởi các nguyên nhân như giao dịch thanh toán DVC qua NH chưa nhiều, đặc biệt là ở địa bàn vùng sâu, vùng xa. Việc kết nối giữa NH với các tổ chức cung ứng DVC vẫn còn có những khó khăn, tốc độ triển khai chậm. Khả năng trao đổi, chia sẻ thông tin, truy xuất dữ liệu liên quan các khoản thanh toán phí DVC còn hạn chế.

Bên cạnh đó, ông Phạm Tiến Dũng cho biết, tâm lý ngại thay đổi phương thức thanh toán của một bộ phận khách hàng, đặc biệt là ở các địa bàn vùng sâu, vùng xa, người lao động phổ thông, người khó khăn về sức khỏe cùng với tâm lý e ngại vấn đề an ninh, an toàn khi thanh toán điện tử đang trở thành khó khăn cần giải quyết.

Về vấn đề này, ông Phạm Thanh Du chia sẻ thêm, số người nhận lương hưu và trợ cấp BHXH hằng tháng qua thẻ ATM chiếm tỷ trọng thấp hơn so số người hưởng tiền mặt do thói quen của người dân và các hình thức thanh toán không dùng tiền mặt chưa được phổ biến rộng rãi trên phạm vi cả nước. Tính đến năm 2017, có khoảng 15% và đến tháng 2-2018, có khoảng 21% tổng số tiền thực hiện chi trả qua tài khoản ATM, tuy nhiên tỷ lệ phân bổ giữa các tỉnh, thành phố không đồng đều, chủ yếu tập trung ở các thành phố lớn.

Trong bối cảnh này, ông Phạm Tiến Dũng khuyến nghị, cần ứng dụng thêm các hình thức, phương thức thanh toán qua NH tiên tiến, hiện đại, phù hợp đặc thù thanh toán của mỗi loại hình DVC. Bên cạnh đó, mở rộng hợp tác giữa các đơn vị cung ứng dịch vụ công với các NH, tổ chức cung ứng giải pháp thanh toán; đẩy nhanh khả năng kết nối, trao đổi thông tin dữ liệu giữa đơn vị cung ứng DVC với NH. Đặc biệt, tăng cường sự chỉ đạo của các bộ, ban, ngành và UBND trong việc triển khai thanh toán qua NH đối với DVC…

Còn bà Trần Thị Hồng Anh, Giám đốc Trung tâm Phát triển sản phẩm và Marketing VietinBank đề xuất, cần hoàn thiện hành lang pháp lý để các đơn vị có đủ cơ sở hợp tác với các NH trong việc phát triển thanh toán không dùng tiền mặt. Các bộ, ngành có văn bản yêu cầu các đơn vị cung cấp DVC từng bước nâng cấp hệ thống hạ tầng, kỹ thuật để đáp ứng việc kết nối thanh toán với NH.

Về mục tiêu của thanh toán DVC không dùng tiền mặt, Phó Thống đốc NHNN Nguyễn Kim Anh chia sẻ, thời gian qua, NHNN đã nghiên cứu và phối hợp chặt chẽ với các bộ, ngành, đơn vị liên quan xây dựng các cơ chế, chính sách, chương trình nhằm thúc đẩy thanh toán không dùng tiền mặt nói chung cũng như thanh toán DVC. Đồng thời, chỉ đạo các tổ chức tín dụng đầu tư hạ tầng, kết nối với các cơ quan liên quan như thuế, hải quan, kho bạc nhà nước, điện lực, BHXH, bệnh viện… trong thanh toán DVC. NHNN phấn đấu đến năm 2020, 80% giao dịch nộp thuế tại các thành phố trực thuộc T.Ư, thành phố thuộc tỉnh thực hiện qua NH; 70% số tiền điện tại địa bàn thành phố, quận, thị xã thuộc tỉnh, thành phố trực thuộc T.Ư được thanh toán qua NH; 50% bệnh viện tại các thành phố lớn chấp nhận thanh toán viện phí; 20% số tiền chi trả an sinh xã hội thực hiện qua NH.