Tiến một bước, lùi hai bước

THANH LINH

Thứ năm, 07/03/2019 - 04:42 PM (GMT+7)
Font Size   |         Print

Biếm họa của DAVE GRANLUND

Bộ Ngoại giao Mỹ cho biết nước này sẵn sàng đàm phán với Nga về Hiệp ước Các lực lượng hạt nhân tầm trung (INF), chỉ một ngày sau khi Tổng thống Nga V.Putin ký ban hành một sắc lệnh đình chỉ sự tham gia của Moscow trong INF với Washington.

Hồi tháng trước, Nga thông báo sẽ rút khỏi INF trong vòng sáu tháng, như một đáp trả tương xứng đối với việc Mỹ rút khỏi hiệp ước này với cáo buộc Nga vi phạm. Moscow đã bác bỏ mạnh mẽ cáo buộc của Washington, đồng thời chỉ trích Mỹ từ lâu tìm cách phá vỡ hiệp ước. Theo sắc lệnh được ký ngày 4-3, Tổng thống V.Putin đã ra lệnh đình chỉ INF cho đến khi Mỹ ngừng vi phạm, đồng thời yêu cầu Bộ Ngoại giao Nga thông báo tới các bên ký kết về quyết định của nước này.

Việc Nga rút khỏi INF thổi bùng lên lo ngại về một cuộc chạy đua vũ trang mới ở châu Âu, do INF là một hiệp ước quan trọng thời Chiến tranh lạnh. INF được Mỹ và Liên Xô (trước đây) ký ngày 8-12-1987 và chính thức có hiệu lực từ ngày 1-6-1988. Theo đó, hai bên cam kết không sản xuất, thử nghiệm, triển khai các tên lửa đạn đạo và tên lửa hành trình trên mặt đất tầm trung và tầm ngắn (từ 500 - 5.500 km). Tuy nhiên, vào tháng 10-2018, Tổng thống Mỹ Donald Trump cáo buộc Nga vi phạm hiệp ước khi chế tạo tên lửa “Novator 9M729”. Trong khi đó, Nga tuyên bố sẽ không tiêu hủy “Novator 9M729”, đồng thời khẳng định loại tên lửa này không vi phạm INF.

Theo Moscow, Washington tạo cớ rút khỏi hiệp ước để có thể tự do phát triển những loại tên lửa mới. Lo ngại về bùng phát chạy đua vũ trang buộc các quốc gia châu Âu phải kêu gọi Nga - Mỹ đối thoại để đảo ngược quyết định trên. Tuy nhiên, chỉ tới khi Nga thông báo rút khỏi INF, cùng với tuyên bố trước đó của Đại sứ Nga tại Mỹ A.Antonov rằng Moscow có thể buộc phải triển khai các loại tên lửa có tầm bắn bao trùm châu Âu nếu Mỹ triển khai các vũ khí tương tự trong khu vực, thì Washington mới “giật mình” nhận ra rằng việc rút khỏi INF có thể mang lại những hệ lụy khôn lường.

Rõ ràng là, nếu tiếp tục cứng rắn trong vấn đề INF, Washington chẳng khác nào “tiến một bước mà lùi hai bước”, bởi điều đó không chỉ gia tăng căng thẳng trong quan hệ với Moscow, vốn ở mức thấp nhất kể từ Chiến tranh lạnh, mà còn gây thêm những rạn nứt với các đồng minh châu Âu.