Bê bối y tế rung chuyển Belarus

TRẦN ANH

Thứ hai, 06/08/2018 - 01:20 PM (GMT+7)
Font Size   |         Print

Một hội chợ về thiết bị y tế tại Belarus. Ảnh: BELARUSFEED

Hàng chục quan chức ngành y tế tại Belarus mới đây bị cảnh sát bắt giữ với cáo buộc tham nhũng. Vụ bê bối ngành y tế được xem là lớn nhất từ trước tới nay trong lịch sử nước này cho thấy những lỗ hổng lớn trong công tác quản lý của giới chức tại quốc gia Đông Âu.

Ủy ban An ninh quốc gia Belarus ngày 3-8 cho biết, cơ quan này đã phát hiện vụ trục lợi, tham nhũng có hệ thống lớn nhất trong lịch sử Belarus. Sau khi vụ việc bị phanh phui, các lực lượng chức năng nước này đã tiến hành bắt giữ 37 đối tượng là các quan chức hàng đầu, trong đó có cả Thứ trưởng Y tế cùng nhiều y, bác sĩ tại các phòng khám có uy tín, những doanh nghiệp hàng đầu về sản xuất và xuất, nhập khẩu thuốc để điều tra các cáo buộc tham nhũng. Ngoài ra, 60 người khác bao gồm đại diện của các công ty dược phẩm quốc tế cũng bị triệu tập để điều tra hình sự.

Theo AFP, những người này bị nghi ngờ đã tham nhũng hàng triệu USD trong ngân sách nhà nước bằng cách đẩy giá thuốc và các thiết bị y tế lên cao. Số liệu của các cơ quan điều tra cho thấy, một số loại thuốc và thiết bị y tế đã bị tăng giá tới 60% và thậm chí gấp hai lần so giá thật. Hàng loạt thiết bị y tế nhập khẩu đã qua sử dụng cũng bị phát hiện được bán với mức giá như mới. Ngoài ra, nhiều dịch vụ y tế cũng bị cáo buộc thiếu các chứng nhận bảo đảm chất lượng cần thiết.

Sau khi vụ việc “lộ sáng”, cơ quan điều tra Belarus đã tiến hành khám xét nơi ở và văn phòng làm việc của một số quan chức cấp cao bị bắt giữ. Theo những hình ảnh ghi lại từ Hãng thông tấn quốc gia BelTA của Belarus, cảnh sát đã phát hiện số tiền tương đương 500.000 USD trong tủ lạnh tại nhà một giám đốc cơ sở y tế. Trong khi đó, tại garage ô-tô của giám đốc một doanh nghiệp nhập khẩu y tế khác, cảnh sát cũng thu giữ khoản tiền khoảng 620.000 USD. Theo BelTA, các quan chức này đều không thể giải trình được nguồn gốc số tiền kể trên, do đó nhiều khả năng đây là số tiền tham nhũng họ nhận được từ các hợp đồng “béo bở”.

Dù đường dây trục lợi đã bị ngăn chặn song theo ông Sergei Satsuk, biên tập viên của trang tin Yezhednevnik, cũng là người theo dõi quá trình điều tra đường dây kể trên, vụ án này vẫn còn nhiều điều bất thường cần phải làm rõ. Ông Satsuk cho biết: “Những người bị bắt vẫn chưa phải đối tượng cầm đầu. Những người giật dây quy trình này, những người nhận tiền nhiều nhất trong suốt 10 năm qua trong vụ tham nhũng lớn nhất của Belarus kể từ khi ban hành bản Hiến pháp đầu tiên vào năm 1994 vẫn còn đang bên ngoài vòng pháp luật. Do đó, cảnh sát cần phải tiếp tục điều tra kỹ lưỡng để những kẻ cầm đầu phải trả giá cho những hành động phạm tội”.

Sau khi tách khỏi Liên bang Nga và trở thành quốc gia độc lập năm 1991, Belarus đã tiến hành các chính sách tư nhân hóa doanh nghiệp nhà nước nhằm giảm bớt gánh nặng cho ngân sách, đồng thời thu lại được tiền thuế. Tuy nhiên, sự quản lý lỏng lẻo của giới chức Belarus đã tạo ra những lỗ hổng lớn khiến những kẻ có ý đồ xấu có thể lợi dụng nhằm trục lợi cho bản thân. Trong những năm gần đây, lực lượng an ninh Belarus cũng từng phát hiện nhiều vụ tham nhũng lớn trong các Bộ Thể thao, Lâm nghiệp, Năng lượng cũng như các công ty, nhà máy và ngân hàng lớn, khiến ít nhất ba bộ trưởng bị cách chức và hàng chục quan chức khác bị bắt giữ.

Trong thời gian tới, giới chức Belarus cần có những biện pháp mạnh tay với tội phạm tham nhũng, đồng thời có những chính sách nhằm cải tổ hệ thống quản lý nhà nước. Song giới phân tích cho rằng, cải tổ hệ thống là công việc đòi hỏi thời gian và có sự phối hợp của nhiều cơ quan, tổ chức…, vì vậy việc ngăn chặn tình trạng tham nhũng tại Belarus sẽ không phải là nhiệm vụ dễ dàng.