Nga rộn ràng tiễn mùa đông

THANH NGHĨA

Thứ năm, 07/03/2019 - 04:42 PM (GMT+7)
Font Size   |         Print

Người dân Nga hát hò trên Quảng trường Đỏ ở trung tâm Moscow. Ảnh: SPUTNIK

Maslenitsa (lễ tiễn mùa đông) là dịp người dân trên khắp nước Nga tiễn mùa đông lạnh giá, đón nắng ấm ngày xuân, mở rộng lòng mình để mong chờ những điều tốt đẹp. Dù phong tục ngày nay ít nhiều có thay đổi, song Maslenitsa vẫn là một trong những lễ hội dân gian được yêu thích nhất ở Nga.

Tuần lễ Maslenitsa năm nay bắt đầu vào ngày 4-3 vừa qua và sẽ kéo dài đến ngày 10-3 tới. Những ngày này, ở mọi nơi trên đất nước Nga, từ thành phố đến làng quê, từ quảng trường đến các khu dân cư, từ những cánh đồng đến các trường học..., mọi người dễ dàng hòa mình vào những trò chơi dân gian vui nhộn, hay quây quần quanh những dãy bàn ăn nhỏ nhắn, nơi thiết đãi món bánh blin (một loại bánh làm từ bột mì gần giống bánh xèo của Việt Nam). Hương vị của loại bánh này phụ thuộc nhân bánh. Với nhiều loại bánh blin khác nhau, người Nga tự hào rằng tổ tiên của họ đã chăm chỉ để cho ra những hương vị độc đáo.

Ở Nga, lễ hội Maslenitsa có từ hàng nghìn năm trước, là dịp lễ thờ thần Mặt trời. Trước đây, trong thời kỳ người dân sống bằng sản xuất nông nghiệp, đây là dịp nói lời chia tay mùa đông lạnh giá để bắt đầu mùa vụ mới trên những cánh đồng tuyết vừa tan. Mỗi ngày trong tuần lễ Maslenitsa đều có tên gọi và những phong tục riêng, như “Gặp mặt”, “Khai hội”, “Dạo chơi”, “Xá tội”... Bao nhiêu thế kỷ trôi qua, nhiều người Nga vẫn tin rằng ai không vui chơi hết mình trong những ngày lễ Maslenitsa, không trượt từ núi tuyết xuống, không tung mình trên những chiếc đu quay, không cười đùa thỏa thích… thì họ sẽ gặp nhiều điều không may.

Thời xưa, tuần lễ Maslenitsa được gọi là tuần phô-mai. Người dân chỉ được phép thưởng thức các sản phẩm từ bột mì, sữa và cá. Thịt bị cấm vào những ngày này. Đến nay, đây được xem là lễ hội dân gian vui vẻ và “thịnh soạn” nhất. Một trong những điều đặc biệt của lễ hội là được ăn uống thỏa thích bên những dãy bàn dài với các món bánh blin đủ vị, những chiếc ấm samovar đầy trà nóng. Một số nơi phục vụ cả món thịt nướng đặc trưng, điều thường không xuất hiện trước đây.

Từ năm 2002, chính quyền Thủ đô Moscow đã tổ chức những ngày Maslenitsa hết sức rộn ràng, vừa nhằm gợi lại bầu không khí văn hóa truyền thống, vừa thu hút khách du lịch vào những ngày cái lạnh mùa đông còn vương lại. Năm nay, ngay từ những ngày đầu của tháng 3, Moscow đã ngập tràn không khí vui tươi, với đường phố hay các quảng trường được trang trí lộng lẫy theo cách truyền thống, người dân hóa trang và nhiều trò chơi dân gian được tổ chức.

Một trong những điểm nhấn của lễ hội là việc xuất hiện các bù nhìn bằng rơm với kích thước bằng hoặc to gấp hai người thật, được trang điểm lộng lẫy nhất có thể với váy áo, khăn sặc sỡ. Các nhân vật này tượng trưng cho mùa đông. Để mùa đông rời đi mà không hề “tủi thân”, không cảm thấy bị ghét bỏ, người Nga tổ chức hát hò vui tươi cả tuần lễ.

Trong bảy ngày diễn ra lễ hội, ngày vui nhất là chủ nhật, ngày cuối của tuần lễ với tên gọi “Xá tội”. Đây là ngày mọi người bày tỏ nguyện vọng được tha thứ vì những điều phiền lòng mà họ đã gây ra trong suốt năm qua. Người ta tha thứ cho nhau để trong lòng thanh thản và đón một mùa xuân mới thật nhẹ nhõm. Theo Maria Gorodova, tác giả bài viết về lễ hội này đăng trên trang rg.ru, Maslenitsa kết thúc với ngày Chủ nhật “Xá tội” là một điều hết sức tuyệt vời. Đây là dịp để mọi người “làm mới” các mối quan hệ của mình, cảm nhận “tình cộng đồng” với những người chung quanh. “Chúng tôi không thể lúc nào cũng hành xử đúng mực. Đây là cơ hội để giãi bày và mong nhận được sự tha thứ”, bà Maria Gorodova cho hay.

Maslenitsa là dịp để người Nga “tống cựu nghênh tân”. Những đống lửa lớn được nhóm lên khắp nơi. Cuối cùng, trước khi lễ hội khép lại, người Nga cùng nhau đốt đồ dùng cũ và bù nhìn rơm, như là lời chào từ biệt mùa đông, hẹn năm sau gặp lại. Chung quanh ngọn lửa, mọi người cùng nhau hát hò, ăn bánh blin và ước mơ về những ngày tươi đẹp sắp đến.