Thế giằng co

SƠN NINH

Thứ hai, 27/08/2018 - 05:10 PM (GMT+7)
Font Size   |         Print

Biếm họa của TOM PLATE

Lối thoát cho căng thẳng thương mại Mỹ - Trung Quốc vẫn chưa hé mở. Vòng đàm phán mới nhất giữa hai bên đã kết thúc mà không đạt được bất kỳ bước đột phá nào. Các quyết định tiếp tục áp thuế lẫn nhau càng củng cố thế giằng co trong những “màn so găng” giữa hai cường quốc kinh tế.

Cuộc đàm phán thương mại lần này được tổ chức tại Thủ đô Washington D.C (Mỹ) trong hai ngày 22 và 23-8, giữa hai phái đoàn do Thứ trưởng Tài chính Mỹ David Malpass và Thứ trưởng Thương mại Trung Quốc Vương Thụ Văn dẫn đầu. Theo tuyên bố của người phát ngôn Nhà trắng, hai bên đã trao đổi quan điểm về cách thức đạt được sự thẳng thắn, cân bằng và “có đi có lại” trong mối quan hệ kinh tế; thảo luận việc giải quyết các vấn đề mang tính cấu trúc, trong đó có các chính sách về chuyển giao công nghệ và sở hữu trí tuệ. Kết quả đàm phán đã được trình lên những người đứng đầu các bộ, ngành liên quan của hai nước.

Đây là vòng đàm phán chính thức đầu tiên kể từ tháng 6-2018 và cũng là lần đầu hai bên nối lại đàm phán sau khi cuộc chiến thương mại Mỹ - Trung nổ ra hồi đầu tháng 7. Đặt kỳ vọng lớn thông qua đàm phán, trao đổi quan điểm về các biện pháp để đạt được thương mại công bằng, cân bằng và “có qua có lại”, song rốt cuộc Mỹ và Trung Quốc vẫn gần như “tay trắng” khi không đạt được bất kỳ tiến triển nào trong vòng đàm phán được chờ đợi lần này.

Ấy vậy, bất chấp đàm phán đang diễn ra, cả Mỹ lẫn Trung Quốc vẫn có các bước đi leo thang căng thẳng, khi tiếp tục vòng xoáy trả đũa thương mại bằng các quyết định áp thuế nhập khẩu 25% đối với lượng hàng hóa trị giá 16 tỷ USD của mỗi bên. Có hiệu lực từ ngày 23-8, tức là chỉ một ngày sau khi vòng đàm phán mới bắt đầu, các quyết định áp thuế đã “phủ bóng” lên cuộc thương lượng tại Washington, đồng thời cho thấy rõ mục tiêu gây áp lực của cả hai bên. Với riêng Nhà trắng, “cây gậy thuế” tiếp tục được sử dụng để gây sức ép tối đa lên Bắc Kinh trên bàn đàm phán và diễn biến mới nhất càng củng cố nhận định của Tổng thống Mỹ Donald Trump khi cho rằng, giải quyết tranh chấp thương mại với Trung Quốc sẽ “mất rất nhiều thời gian”.

Với hai đợt áp thuế lẫn nhau chỉ trong vòng một tháng rưỡi, Mỹ và Trung Quốc đang bị cuốn vào vòng xoáy căng thẳng thương mại mà chưa thấy điểm dừng. Tác động từ “đòn thuế” mới nhất cần chờ thêm thời gian, song sau đợt đầu áp thuế lẫn nhau hôm 6-7, cả hai nền kinh tế nhất - nhì thế giới cũng đã cảm nhận được tác hại. Các biện pháp trả đũa của Trung Quốc, như tẩy chay hàng hóa Mỹ, đã tác động trực tiếp doanh nghiệp và người lao động Mỹ, từ những tập đoàn kinh tế hùng hậu như hãng xe hơi Ford tới người nông dân Mỹ, và cả người tiêu dùng Mỹ cũng thêm gánh nặng chi phí do giá hàng hóa tăng cao. Không chỉ Mỹ hay Trung Quốc trực tiếp chịu tác động, nền kinh tế thế giới cũng bắt đầu ngấm các đòn trả đũa lẫn nhau trong cuộc chiến thuế giữa hai “ông lớn”. Ước tính, thương mại toàn cầu sẽ sụt giảm 0,5% từ việc áp thuế lên lượng hàng hóa nhập khẩu trị giá 100 tỷ USD.

Khi hai bên chưa tỏ rõ thiện chí nhượng bộ, vòng đàm phán thương mại mới nhất giữa Mỹ và Trung Quốc không có đột phá là điều chẳng khó dự đoán. Hơn nữa, trước thềm cuộc thương lượng, cả hai bên đều không đặt kỳ vọng lớn, trong khi vẫn duy trì biện pháp áp thuế lẫn nhau. Cuộc thương lượng tại Washington lần này có thể chỉ được xem như “bước thăm dò tiếp theo”, trước thềm một loạt các cuộc gặp giữa Tổng thống Trump với nhà lãnh đạo cao nhất Trung Quốc, dự kiến diễn ra tại các Hội nghị cấp cao Diễn đàn Hợp tác Kinh tế châu Á - Thái Bình Dương (APEC) và Nhóm 20 nền kinh tế phát triển và mới nổi (G20) vào tháng 11 tới.

Tuy nhiên, chỉ riêng việc Mỹ và Trung Quốc đồng ý nối lại đàm phán vẫn đáng được hoan nghênh, dù khó đi đến một thỏa thuận. Các cuộc thương lượng vẫn rất cần thiết nhằm giúp hai bên thu hẹp bất đồng, hướng tới một giải pháp thích hợp. Thực tế, quan hệ kinh tế Mỹ - Trung Quốc chứa đựng các yếu tố phụ thuộc lẫn nhau, vì thế việc chọn giải pháp phá vỡ mối quan hệ này không phải lựa chọn ưu tiên, dù bất đồng vẫn song hành.