Mãi khắc ghi những năm tháng hào hùng

Thứ Sáu, 26/04/2019, 02:56:07

Những chặng đường lịch sử

Mãi khắc ghi những năm tháng hào hùng

Cuộc gặp gỡ của các đồng chí nguyên cán bộ Văn phòng Khu ủy Khu 5 tại Khu căn cứ Phước Trà, xã Sông Trà, huyện Hiệp Ðức (Quảng Nam).

Tháng 11-1946, Trung ương Ðảng và Chủ tịch Hồ Chí Minh đã cử đồng chí Phạm Văn Ðồng vào Nam Trung Bộ để trực tiếp lãnh đạo kháng chiến. Tháng 12 năm đó, Trung ương quyết định giải thể Ủy ban kháng chiến miền Nam Việt Nam và các chiến khu để thành lập Khu 5 (gồm các tỉnh: Quảng Nam, Quảng Ngãi, Bình Ðịnh, Gia Lai và Kon Tum), Khu 6 (gồm các tỉnh Phú Yên, Khánh Hòa, Ninh Thuận, Bình Thuận, Ðác Lắc, Lâm Viên và Ðồng Nai Thượng). Cơ quan lãnh đạo, chỉ đạo chung cao nhất của cả hai khu là Liên Khu ủy (sau này gọi là Liên Khu ủy 5 và giai đoạn cuối của cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước gọi là Khu ủy 5). Từ khi có Liên Khu ủy, có một số cán bộ văn phòng làm công tác giúp việc cho lãnh đạo Liên Khu ủy. Tháng 10-1948, mới hình thành chính thức bộ phận Văn phòng Bí thư Liên Khu ủy, tiền thân của Văn phòng Liên Khu ủy Khu 5 và Văn phòng Khu ủy Khu 5 sau này. Văn phòng Khu ủy Khu 5 có chức năng tham mưu, giúp việc và phục vụ cho Khu ủy. Nhiệm vụ trọng yếu nhất là nghiên cứu, tham mưu tổng hợp, phục vụ sự lãnh đạo, chỉ đạo của Khu ủy, trực tiếp là Thường vụ Khu ủy; thường xuyên giữ mối liên hệ chặt chẽ, trực tiếp với Văn phòng Trung ương Ðảng, với các tỉnh ủy miền trung, Tây Nguyên và Trung ương Cục miền Nam.

Song hành cùng chặng đường gian khổ mà hào hùng qua hai cuộc trường kỳ kháng chiến của dân tộc, Văn phòng Khu ủy đã hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ mà Trung ương Ðảng và Liên Khu ủy giao phó. Giai đoạn 1955 - 1958, tình hình Liên khu 5 (vào thời điểm này đã trở thành chiến trường trải rộng từ vĩ tuyến 17 đến giáp miền Ðông - Nam Bộ) hết sức khó khăn, ác liệt. "Chiến dịch tố cộng, diệt cộng" của chính quyền Ngô Ðình Diệm đàn áp phong trào cách mạng từ miền nam ra các tỉnh miền trung, gây tổn thất nặng nề; có tới 40% số tỉnh ủy viên, 60% số huyện ủy viên và hơn 70% số cán bộ xã bị địch bắt, thủ tiêu, thậm chí nhiều xã không còn cán bộ lãnh đạo. Trước tình hình đó, Văn phòng Khu ủy đã dồn sức bảo đảm thu thập thông tin, nắm tình hình, kịp thời tổng hợp mọi diễn biến lớn trên địa bàn Liên khu để tham mưu công tác lãnh đạo, chỉ đạo củng cố phong trào và đề ra một số nhiệm vụ nhằm chuyển phong trào lên một bước mới.

Xuất phát từ yêu cầu chỉ đạo trên chiến trường, giữa năm 1961, Trung ương quyết định chia chiến trường Nam Trung Bộ thành hai Khu 5 và 6. Văn phòng Khu ủy đã tham mưu phục vụ Liên Khu ủy xây dựng nhiệm vụ, phương châm công tác toàn Khu, tổ chức nhiều hội nghị quan trọng, bàn về công tác đấu tranh chính trị và đấu tranh vũ trang, xây dựng căn cứ địa, giữ vững đồng bằng. Văn phòng cũng tổ chức một bộ phận cán bộ nghiên cứu, cơ yếu, điện đài xuống các địa phương trực tiếp chỉ đạo "Kế hoạch 32A" thí điểm phá kềm giành dân. Công tác đấu tranh vũ trang thời gian này đạt nhiều kết quả. Các cuộc đấu tranh đã làm tê liệt hoạt động của địch ở thành thị. Văn phòng Khu ủy đã phục vụ cho Thường vụ Liên Khu ủy tổ chức Hội nghị toàn Khu, đánh giá kết quả bước đầu công tác đấu tranh chính trị, vũ trang. Tới cuối năm 1964, ta đã phá 2.100 ấp chiến lược, giải phóng và làm chủ 2.580.000 dân ở cả ba vùng. Hội nghị cũng đã động viên toàn đảng bộ, quân dân tranh thủ thời cơ liên tục tiến công địch.

Tiến tới ngày toàn thắng

Thời kỳ 1965 - 1969, Chiến lược Chiến tranh đặc biệt bị phá sản. Mỹ và các nước chư hầu ồ ạt đưa quân cùng nhiều phương tiện chiến tranh hiện đại vào miền nam, tiến hành Chiến tranh cục bộ, mở rộng đánh phá miền bắc. Chiến tranh ngày càng trở nên khốc liệt. Văn phòng Khu ủy đã tham mưu Khu ủy mở đợt sinh hoạt chính trị toàn Khu, học tập lời kêu gọi của Bác, thư của Ðảng; giữ vững lập trường tư tưởng, tổ chức, động viên cán bộ, đảng viên, chiến sĩ và nhân dân quyết đánh và quyết thắng giặc Mỹ. Văn phòng cử nhiều đoàn cán bộ, chiến sĩ trực tiếp xuống các chiến trường có Mỹ đóng quân để nghiên cứu, nắm tình hình báo cáo Thường vụ và giúp các địa phương kế hoạch đánh Mỹ. Ðể chuẩn bị cho Chiến dịch Mậu Thân, Văn phòng Khu ủy đã tổ chức theo dõi sát tình hình các địa phương, tham mưu cho Thường vụ Khu ủy thông qua các phương án kế hoạch Tết Mậu Thân của các tỉnh, thành phố; phân công cán bộ theo dõi việc triển khai thực hiện các phương án, kế hoạch được duyệt ở các địa phương, nhất là chiến trường trọng điểm TP Ðà Nẵng. Thắng lợi của Khu 5 đã góp phần cùng miền nam giáng đòn quyết định vào ý chí xâm lược, buộc Mỹ ngụy phải xuống thang chiến tranh, ngồi vào bàn đàm phán tại Pa-ri.

Sau khi Hiệp định Pa-ri về chấm dứt chiến tranh, lập lại hòa bình ở Việt Nam được ký kết, địch âm mưu thực hiện kế hoạch "Tràn ngập lãnh thổ" đánh phá lấn chiếm các vùng giải phóng của ta. Văn phòng đã phân công cán bộ theo dõi, tổng hợp kịp thời tình hình, diễn biến trên các chiến trường, âm mưu, thủ đoạn đánh phá của địch, tham mưu cho Khu ủy chỉ đạo các địa phương, đơn vị vũ trang tập trung lực lượng chống lấn chiếm của địch, tổ chức cắm cờ giữ vững các vùng giải phóng của ta.

Ðại hội Ðảng bộ Khu 5 họp từ ngày 15 đến ngày 22-12-1973 tại căn cứ Trà Phước thuộc huyện Phước Sơn, tỉnh Quảng Nam (nay là huyện Hiệp Ðức), với 264 đại biểu, đại diện cho 47 nghìn đảng viên từ các chiến trường, các đơn vị địa phương về dự. Tháng 11-1974, Bộ Chính trị Trung ương Ðảng họp phân tích tình hình, thời cơ chiến lược mới và hạ quyết tâm giải phóng miền nam trong hai năm 1975-1976. Thực hiện Nghị quyết của Bộ Chính trị, trước đó, tháng 10-1974, Hội nghị Thường vụ Khu ủy, Bộ Tư lệnh Quân khu và Ðảng ủy Mặt trận Tây Nguyên triển khai kế hoạch mùa khô 1975 nhằm tiêu diệt một bộ phận quan trọng sinh lực địch, đánh bại cơ bản kế hoạch bình định của địch, giải phóng đại bộ phận nông thôn, quyết tâm giành thắng lợi lớn, chuẩn bị kế hoạch giành thắng lợi vượt bậc khi có thời cơ. Với tinh thần đó, Văn phòng Khu ủy gấp rút triển khai phục vụ kế hoạch mùa khô 1975 và chiến dịch giải phóng miền nam; động viên cán bộ, nhân viên quyết tâm phục vụ vô điều kiện cho chỉ đạo; chỉ đạo cần đến đâu phục vụ kịp thời đến đó, không thiếu người, thiếu phương tiện.

Văn phòng Khu ủy đã tổ chức bộ phận cán bộ nghiên cứu, cơ yếu, điện đài, bảo vệ để thực hiện nhiệm vụ phục vụ, bảo đảm an toàn cho các đồng chí lãnh đạo trong tình hình chiến sự chuyển biến nhanh. Ðầu tháng 4-1975, toàn bộ chín tỉnh của Khu 5 đã được giải phóng, tiến tới giải phóng hoàn toàn miền nam, thống nhất đất nước vào ngày 30-4-1975 với Chiến dịch Hồ Chí Minh toàn thắng.

Kết thúc sứ mệnh vẻ vang

Tháng 9-1975, Văn phòng phục vụ Hội nghị Khu ủy (mở rộng), công bố quyết định của Trung ương giải thể Khu ủy Khu 5, lập cơ quan đại diện Trung ương Ðảng và Chính phủ miền Nam Việt Nam tại Khu Trung Trung Bộ, do đồng chí Võ Chí Công phụ trách. Tháng 10 cùng năm, Văn phòng Khu ủy họp, công bố quyết định giải thể Văn phòng Khu ủy Khu 5. Toàn bộ ngân quỹ, tài sản còn lại Văn phòng bàn giao lại cho cơ quan đại diện và ban, ngành chức năng. Tất cả hồ sơ, tài liệu quan trọng lưu trữ được thống kê, sắp xếp và chuyển giao về Văn phòng Trung ương Ðảng.

Sau gần 30 năm chiến đấu, công tác, phục vụ sự lãnh đạo, chỉ đạo của Thường vụ Khu ủy và Khu ủy Khu 5, Văn phòng đã hoàn thành sứ mệnh lịch sử của mình trong hai cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp và đế quốc Mỹ. Trải qua những năm tháng khó khăn, gian khổ nhưng vô cùng oanh liệt, Văn phòng Khu ủy Khu 5 đã hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ được giao, phục vụ Khu ủy, phục vụ các đồng chí lãnh đạo Ðảng, Nhà nước, chỉ đạo, phối hợp quân, dân miền trung - Tây Nguyên đoàn kết, đấu tranh thắng lợi, góp phần to lớn trong cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước, giải phóng dân tộc, thống nhất đất nước.

Ghi nhận những thành tích đặc biệt xuất sắc của Văn phòng Khu ủy 5, ngày 26-4-2018, Chủ tịch nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam đã ký Quyết định số 623/QÐ-CTN về việc phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân cho Văn phòng Khu ủy 5 trong cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước. Ðây là vinh dự to lớn ghi nhận những đóng góp, cống hiến quan trọng của các thế hệ cán bộ, chiến sĩ, nhân viên đã công tác, làm việc tại Văn phòng Khu ủy Khu 5 và những người làm công tác Văn phòng cấp ủy trong cả nước.

Sáng 25-4, tại Khu căn cứ Phước Trà, xã Sông Trà, huyện Hiệp Ðức (tỉnh Quảng Nam), Văn phòng T.Ư Ðảng phối hợp tỉnh Quảng Nam và huyện Hiệp Ðức tổ chức lễ khánh thành Bia lưu niệm Văn phòng Khu ủy Khu 5 và công bố Quyết định của Thủ tướng Chính phủ công nhận Sông Trà và Phước Trà (huyện Hiệp Ðức) là hai xã an toàn khu của Trung ương trong thời kỳ kháng chiến chống Pháp và chống Mỹ.

Tại buổi lễ, đại diện lãnh đạo Văn phòng T.Ư Ðảng đã truy tặng và trao tặng Kỷ niệm chương Vì sự nghiệp văn phòng cấp ủy cho 22 đồng chí nguyên là cán bộ, nhân viên Văn phòng Khu ủy Khu 5 vì có nhiều đóng góp cho văn phòng cấp ủy trong hai cuộc kháng chiến chống Pháp và chống Mỹ.

Dịp này, đại diện Ban liên lạc Khu ủy Khu 5 đã trao 35 phần quà tặng các gia đình chính sách tại tỉnh Quảng Nam; UBND huyện Hiệp Ðức trao 10 phần quà tặng các gia đình chính sách ở xã Sông Trà và xã Phước Trà.

TIỂU PHƯƠNG