Kỳ họp thứ tư, Quốc hội khóa XIV

Cam kết mạnh mẽ đi đôi với hành động quyết liệt

Thứ Bảy, 18/11/2017, 11:06:53
 Font Size:     |        Print
 

Các đại biểu Quốc hội trao đổi trong giờ giải lao.

Tại kỳ họp lần này, Quốc hội đã quyết định tăng thời lượng chất vấn lên 3 ngày (từ 16 đến 18-11) so với 2,5 ngày như trước đây, cùng những quy định, cơ chế hỏi - đáp, tranh luận đã được hoàn thiện từ các kỳ họp trước, hứa hẹn các phiên chất vấn và trả lời chất vấn đạt hiệu quả. Ðiều cử tri trông đợi hơn cả ở những người có trách nhiệm là đi cùng cam kết mạnh mẽ phải là hành động quyết liệt.

Trách nhiệm kế thừa trách nhiệm

Bao giờ cũng thế tại mỗi kỳ họp Quốc hội sẽ có rất nhiều vấn đề "quốc kế dân sinh" được đưa ra thảo luận; thế nhưng, thời gian trên nghị trường có hạn, thời gian dành cho hoạt động chất vấn lại không nhiều; rút kinh nghiệm từ các phiên chất vấn tại Kỳ họp thứ 10, Quốc hội khóa XIII (được đổi mới theo hướng đề nghị tất cả các thành viên Chính phủ phải có mặt, và các đại biểu có thể hỏi bất cứ vấn đề quan tâm nào), để tránh tản mạn, ở các kỳ họp sau đó, ý kiến đại biểu Quốc hội (ÐBQH) đã được lựa chọn, tổng hợp thành một vài nhóm vấn đề quan trọng để chất vấn.

Theo thông tin từ Văn phòng Quốc hội cho biết, tại kỳ họp lần này, có bốn nhóm được lựa chọn để chất vấn. Trong đó, lĩnh vực về tài chính có tới 89,7% đại biểu đề cập, lĩnh vực ngân hàng có 77%, về thông tin - truyền thông có 83,8% và lĩnh vực thuộc tòa án có 74,8% đại biểu quan tâm.

Cũng theo chương trình chi tiết, lần lượt đăng đàn sẽ là Bộ trưởng Tài chính Ðinh Tiến Dũng, Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Lê Minh Hưng, Bộ trưởng Thông tin và Truyền thông Trương Minh Tuấn, Chánh án Tòa án Nhân dân tối cao Nguyễn Hòa Bình. Chiều 18-11, Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc sẽ phát biểu làm rõ thêm và trực tiếp trả lời chất vấn của ÐBQH về những vấn đề liên quan thuộc trách nhiệm của Chính phủ trong các phiên chất vấn trước đó.

Cụ thể, ở nhóm vấn đề thứ nhất về công tác quản lý thuế, nhiều đại biểu đề nghị những người có trách nhiệm trả lời không chỉ báo cáo kết quả đạt được mà cần đưa ra giải pháp mạnh mẽ giải quyết hàng loạt vấn đề như: nợ đọng thuế; làm sao để thanh tra, kiểm tra, chống thất thu thuế, chuyển giá; bảo đảm tài chính an toàn, bền vững và các giải pháp để tăng cường quản lý nợ công an toàn và hiệu quả.

Bên cạnh đó, nhóm vấn đề liên quan việc điều hành chính sách tiền tệ; bảo đảm hỗ trợ sản xuất và tăng trưởng tín dụng hợp lý, an toàn; hoạt động của các ngân hàng yếu kém đã được nhà nước xử lý và các giải pháp an toàn hiệu quả cho cả hệ thống ngân hàng,... sẽ do Thống đốc Ngân hàng Nhà nước chịu trách nhiệm trả lời chính.

Còn việc ứng dụng công nghệ thông tin để đáp ứng yêu cầu cải cách hành chính, nhất là cải cách thủ tục hành chính và xây dựng chính phủ điện tử; công tác quản lý nhà nước về báo chí truyền thông; các giải pháp kiểm soát thông tin xấu, độc, phản cảm trên mạng xã hội,… thuộc trách nhiệm trả lời của Bộ trưởng Thông tin và Truyền thông.

Cùng phối hợp trả lời còn có Bộ trưởng các Bộ: Công an; Quốc phòng; Văn hóa, Thể thao và Du lịch; Giáo dục và Ðào tạo... và lãnh đạo ngành Tòa án.

Ðối với các phiên chất vấn lần này, bên cạnh một số bộ trưởng, trưởng ngành đã có kinh nghiệm trong trả lời chất vấn thì cũng còn có "người mới". Tuy thế, nhiều nội dung được đưa ra chất vấn lại "không mới" - thuộc trách nhiệm liên ngành và đã kéo dài qua nhiều nhiệm kỳ Quốc hội. Vì thế, điều mà cử tri trông đợi ở những người đứng đầu mỗi ngành, mỗi lĩnh vực cần phát huy tính kế thừa, nhất là kế thừa trách nhiệm giải quyết những vấn đề còn tồn đọng, không thể cứ nói "Tôi mới nhận nhiệm vụ" là xong!

"Chất vấn" không chỉ trong nghị trường

Chất vấn và trả lời chất vấn được coi là hoạt động giám sát đặc biệt quan trọng, thể hiện quyền lực của cơ quan dân cử và trách nhiệm của các đại biểu với cử tri của mình, đồng thời cũng xác định rõ trách nhiệm của người đứng đầu các cơ quan công quyền.

Chính vì vậy, trong bối cảnh khoa học - công nghệ ngày càng phát triển; ngoài các ÐBQH, cử tri và nhân dân đã có nhiều hơn các kênh giám sát. Thông qua hệ thống báo chí, các phương tiện thông tin đại chúng, mạng xã hội,… cử tri cũng có thể dễ dàng nắm bắt, nhận định, đánh giá được hiệu quả hoạt động của các cơ quan nhà nước, cũng như mỗi cán bộ, công chức, viên chức.

Trong xã hội hiện đại, "tai mắt của nhân dân" không còn là một khái niệm vô hình mà nó thật sự hiện hữu. Ðây chính là một áp lực lên những người có chức vụ và cả các ÐBQH. Bởi thế, trong những phiên chất vấn gần đây được các nhà chuyên môn đánh giá là có chất lượng rõ rệt. Các bộ trưởng, trưởng ngành đã trả lời trực tiếp, rõ ràng, cung cấp thêm những thông tin sâu trong lĩnh vực phụ trách. Nhiều ÐBQH cũng đã sâu sát, truy đến cùng vấn đề chất vấn; còn tồn tại rất ít những câu hỏi kiểu: "Bộ trưởng đánh giá vấn đề này thế nào, những bất cập nọ ra sao?"…

Cần hơn nữa những "chất vấn" ngoài nghị trường không chỉ là mong mỏi của người dân mà đó là đòi hỏi cấp bách, là yêu cầu ngày càng cao của đời sống xã hội. Không phải chờ đến kỳ họp Quốc hội, hơn ai hết, các bệnh nhân ung thư đề nghị ngành y tế, hải quan… trả lời tại sao lại để hàng chục nghìn viên thuốc đặc trị ung thư được tài trợ quá hạn sử dụng, phải tiêu hủy? Ai sẽ chịu trách nhiệm về sự lãng phí không thể tha thứ này? Không thể chờ đến mùa mưa bão sang năm mới "rút kinh nghiệm" về những thiệt hại; những người dân bỗng chốc trắng tay, thậm chí thiệt mạng bởi "quy trình xả lũ", bởi rừng bị tàn phá, sông suối bị nắn dòng chảy do chính hoạt động của con người, v.v… Và biết bao những câu hỏi, những băn khoăn hằng ngày đang chờ câu trả lời, ngay lập tức.

Hơn lúc nào hết, cử tri đang chờ đợi và dõi theo các phiên chất vấn trong kỳ họp lần này. Và, tất nhiên, chúng ta cũng sẽ ghi nhớ những lời hứa, những cam kết hành động của những người có trách nhiệm từ phòng họp Diên Hồng.

Sau các phiên chất vấn lần này, Quốc hội sẽ giám sát các thành viên Chính phủ trong việc thực hiện lời hứa, thực hiện nghị quyết của Quốc hội. Ðây cũng là một trong những nội dung để Quốc hội xem xét trách nhiệm, căn cứ để các đại biểu tiến hành lấy phiếu tín nhiệm, bỏ phiếu tín nhiệm các thành viên Chính phủ vào năm 2018.

KHÚC HỒNG THIỆN