Chống buôn lậu, cuộc chiến chưa hạ nhiệt

Thứ Bảy, 03/02/2018, 01:00:00
 Font Size:     |        Print
 

Lực lượng chức năng bắt, thu giữ pháo lậu tại cửa khẩu Bờ Y (Kon Tum).

Kỳ II: Siết lại công tác quản lý

Có nhiều lý do khiến công tác đấu tranh phòng, chống buôn lậu và gian lận thương mại (GLTM) không thu được kết quả như mong muốn. Trong đó, có nguyên nhân là những lỗ hổng trong hệ thống các quy định.

Lợi dụng kẽ hở cơ chế, chính sách để phạm pháp

Phải qua nhiều chuyến tìm hiểu thực tế địa bàn biên giới mới thấy hết sự phức tạp, cam go, nhất là khi các đối tượng buôn lậu giờ đây lại sử dụng nhiều chiêu thức tinh vi, hoạt động phân tán, nhỏ lẻ để dễ bề "qua mắt" lực lượng chức năng.

Tỉnh Quảng Ninh có đường biên giới trên bộ dài hơn 118 km, với ba cửa khẩu, bảy tuyến quốc lộ và 12 tuyến tỉnh lộ. Cùng với đó là 15 tuyến đường thủy nội địa dài hơn 200 km với hàng chục cảng, bến, bao gồm cảng bến xuất khẩu than, hàng hóa và cảng hành khách. Trung tá Vũ Văn Hưng, Chính trị viên Ðồn Biên phòng cửa khẩu Quốc tế Móng Cái (Quảng Ninh) cho biết: "Ðồn có nhiệm vụ quản lý, bảo vệ hơn 2,1 km đường biên giới với hai cửa khẩu là cửa khẩu quốc tế Móng Cái và cửa khẩu Ka Long. Với đặc thù trên nên các đối tượng trà trộn hàng lậu vào cùng với hàng chính ngạch để tìm cách thông quan qua cửa khẩu, trong đó có cả hàng cấm".

Ðơn cử như vào hồi 1 giờ ngày 17-1, tại quốc lộ 18A thuộc xã Quảng Nghĩa (TP Móng Cái), lợi dụng đêm khuya, mưa gió, các đối tượng thuê người theo dõi lực lượng chức năng, đi lối tắt lẩn tránh. Nhưng với kinh nghiệm nghiệp vụ, sau thời gian mai phục, theo dõi, lực lượng chức năng đã phối hợp Trạm Kiểm soát liên hợp Km15 - Bến tàu Dân Tiến phát hiện, bắt gọn đối tượng Bùi Quang Nam, sinh năm 1980, trú tại TP Cẩm Phả vận chuyển 110 thùng thuốc lá nhập lậu nhãn Blend, tổng số 5.500 bao, trị giá 1,65 tỷ đồng...

Ở đầu kia của đất nước, theo lãnh đạo Bộ đội Biên phòng tỉnh Tây Ninh, hoạt động buôn lậu, GLTM, vận chuyển trái phép hàng hóa trong năm 2017 diễn biến phức tạp. Cụ thể, tại các "điểm nóng" như Ðồn Biên phòng cửa khẩu Quốc tế Mộc Bài, Tân Hà, các đối tượng tổ chức đường dây mua hàng từ trong nội địa Cam-pu-chia vận chuyển đến khu vực gần biên giới, sau đó tổ chức thuê người đưa qua biên giới đi vào nội địa. Những mặt hàng được vận chuyển nhiều là thuốc lá, pháo nổ, tiền tệ, gỗ nhóm I, II, động vật hoang dã, nông sản, phế liệu… Ðáng nói, các đối tượng thường không "ra mặt" trực tiếp giao dịch mà thuê người dân vận chuyển, làm nhiệm vụ cảnh giới.

Cuối năm 2017, lực lượng chống buôn lậu của Phòng Cảnh sát kinh tế Công an tỉnh Long An đã bắt một vụ tàng trữ và vận chuyển thuốc lá ngoại nhập lậu tại ấp Hòa Bình 2, xã Hiệp Hòa, huyện Ðức Hòa, phát hiện Ðinh Nhựt Hiếu (sinh năm 1980, ở xã Bình Nhị, huyện Gò Công Ðông, tỉnh Tiền Giang) vận chuyển thuốc lá ngoại bằng ô-tô mang biển số 51F-14201. Tại đây lực lượng chống buôn lậu đã mật phục kiểm tra thu giữ 47.100 gói thuốc lá ngoại nhập lậu. Tiếp tục mở rộng kiểm tra, lực lượng chức năng phát hiện thêm
12 nghìn gói thuốc lá ngoại lậu...

Có một thực tế: Không ít kẻ phạm pháp đã sa lưới pháp luật, bị khởi tố và lĩnh án tù giam, song không vì thế mà các đối tượng bỏ "nghề"!

Hiện nay tại nhiều cửa khẩu, cơ chế thông thương đã được quan tâm, tạo điều kiện cho người dân sinh sống ở gần cửa khẩu buôn bán, đi lại thuận lợi, song cũng vì thế mà nhiều đối tượng đã lợi dụng lách chính sách để trục lợi, khai man hàng hóa, khai không đúng chủng loại, trọng lượng, gây thất thu thuế...

Theo Ðại tá Tống Chính Phúc, Trưởng phòng Phòng chống ma túy và tội phạm (Bộ Chỉ huy Bộ đội Biên phòng Lào Cai): Lợi dụng chính sách về các lối mở thí điểm tại Na Nốc, Bản Quẩn, Lũng Pô, một số đối tượng đã thuê người bản địa xách hàng lậu về, giấu vào xe rau, xe hàng. Nhiều người bị lực lượng chức năng bắt được, hỏi, biết pháo nổ bị cấm sao vẫn mang về. Họ trả lời rất hồn nhiên: "Mang về một ít nổ đón Tết cho vui!". Nhiều đối tượng, để tránh bị xử lý hình sự, đã thuê người xé lẻ vận chuyển pháo qua cửa khẩu (theo quy định, vận chuyển dưới 10 kg không bị xử lý hình sự), sau đó dùng nhiều thủ đoạn tinh vi để đưa hàng vào nội địa tiêu thụ.

Nhiều đối tượng còn lợi dụng chính sách ưu đãi cho cư dân biên giới (một người mỗi lần xuất cảnh được mua hàng không quá hai triệu đồng), nên đã thuê cư dân sang bên kia xách hàng, và họ lợi dụng giấu pháo nổ vào trong hàng hóa, đồ dùng đi qua trạm kiểm soát.

Trên thực tế, hệ thống văn bản quy phạm pháp luật, cơ sở pháp lý liên quan đến hoạt động nghiệp vụ kiểm soát nhằm bảo đảm cho lực lượng kiểm soát thực thi hoạt động nghiệp vụ vẫn còn gặp những khó khăn, hạn chế. Mặt khác, quy chế phối hợp giữa các lực lượng chức năng trong công tác phòng, chống buôn lậu, vận chuyển trái phép hàng hóa qua biên giới chưa đồng bộ, chặt chẽ.

Có thể thấy như tại Ðiều 33 Luật Tổ chức cơ quan điều tra hình sự 2015 quy định, thời gian thực hiện quy trình khởi tố vụ án, Hải quan chỉ có thẩm quyền trong thời hạn bảy ngày, kể từ ngày ra quyết định khởi tố vụ án… "Như vậy, thời hạn điều tra theo quy định đối với lực lượng Hải quan là quá ngắn vì có những vụ việc khi cơ quan hải quan yêu cầu giám định thì chất lượng và thời hạn chưa được bảo đảm và kịp thời cho công tác điều tra, xử lý vụ án."- Phó Cục trưởng Cục Ðiều tra chống buôn lậu, Tổng cục Hải quan Nguyễn Khánh Quang phân tích.

Cần những giải pháp đồng bộ

Ðể ngăn chặn và hạn chế tình trạng buôn lậu, vận chuyển hàng hóa trái phép, các địa phương Hà Tĩnh, Lào Cai, Quảng Ninh, Long An, Tây Ninh... đã chỉ đạo các ngành chức năng nâng cao nhận thức, trách nhiệm cho từng cán bộ, chiến sĩ.

Ông Lê Quang Tùng, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Ninh, Thường trực Ban Chỉ đạo (BCÐ) 389 tỉnh cho hay: Trên địa bàn tỉnh Quảng Ninh, hoạt động buôn lậu, GLTM có chiều hướng giảm cả về số vụ và số đối tượng tham gia, nhất là các đầu nậu bị xử lý nghiêm, nên tình hình không còn diễn biến phức tạp so với cùng kỳ. "Nguyên nhân là do ngay từ những tháng cuối năm 2017, BCÐ 389 Quảng Ninh đã yêu cầu các lực lượng chức năng tăng cường tuần tra, kiểm soát và lập chốt chặn tại các khu vực xung yếu tại các cửa khẩu, các địa bàn trọng điểm. Ðặc biệt yếu tố quan trọng chính là công tác tham gia đấu tranh tố giác tội phạm của người dân trên địa bàn hết sức tích cực" - ông Tùng nhấn mạnh.

Tiêu hủy thuốc lá nhập lậu tại Long An.

Mới đây, Phó Thủ tướng Thường trực, Trưởng BCÐ 389 quốc gia Trương Hòa Bình đã ký ban hành Kế hoạch cao điểm đấu tranh chống buôn lậu, GLTM và hàng giả trước, trong và sau Tết Nguyên đán. Các bộ, ngành, địa phương có trách nhiệm tăng cường chỉ đạo, đôn đốc các cơ quan, đơn vị, chủ động triển khai đồng bộ các biện pháp để kiểm soát chặt chẽ, đấu tranh, ngăn chặn hiệu quả hoạt động buôn lậu, GLTM, sản xuất, kinh doanh hàng giả, hàng kém chất lượng, hàng cấm trước, trong và sau Tết Mậu Tuất 2018...

Thời gian tới các lực lượng chức năng cần tăng cường, phối hợp đồng bộ trong công tác phòng, chống buôn lậu, GLTM, tăng cường kiểm tra sau thông quan, quản lý rủi ro. Nhất là đề xuất cơ quan chức năng sớm có văn bản điều chỉnh, bổ sung và hướng dẫn chi tiết hơn về việc xử lý hành vi buôn lậu pháo nổ, tăng chế tài xử lý vận chuyển pháo hoa nổ...

Với sự vào cuộc quyết liệt của các lực lượng chức năng, hy vọng điệp khúc "ngược xuôi tấp nập đánh hàng lậu" mỗi dịp cận Tết hằng năm sẽ sớm thay đổi trên các vùng biên ải.

Nghĩa Học - Hồng Phong Quý

Chia sẻ