Người để lại dấu son trong lịch sử

Thứ Sáu, 03/03/2017, 03:41:01
 Font Size:     |        Print
 

Chào cờ Tổ quốc nơi địa đầu Lũng Cú (Hà Giang). Ảnh: PYMEPHARCO

Mọi người đều biết cuộc đời và tác phẩm của nhạc sĩ Văn Cao với bài "Quốc ca" bất hủ. Nhưng còn Quốc kỳ ra đời trong hoàn cảnh nào và người vẽ mẫu lá cờ Tổ quốc hoạt động ra sao thì lại chưa nhiều người biết tới.

Trong các tác phẩm: Lịch sử truyền thống đấu tranh cách mạng của Ðảng bộ và nhân dân huyện Hóc Môn (do BCH Ðảng bộ huyện Hóc Môn xuất bản năm 1991), Lịch sử Ðảng bộ huyện Duy Tiên thời kỳ 1930 - 1945 (huyện ủy Duy Tiên, tỉnh Hà Nam xuất bản tháng 1 năm 1996) và "Nguyễn Hữu Tiến" của nhà văn Sơn Tùng (Nhà xuất bản Thanh niên tháng 8 năm 1991) đều có chung một lời khẳng định là: Lá cờ đỏ sao vàng đã xuất hiện ở Sài Gòn - Gia Ðịnh và một số tỉnh Nam Bộ vào dịp trước và trong khi nổ ra cuộc Khởi nghĩa Nam kỳ. Hội nghị Xứ ủy Nam kỳ đã họp tại nhà bà Nguyễn Thị Hương (xã Tân Xuân - huyện Hóc Môn) quyết định khởi nghĩa trên toàn xứ Nam kỳ vào đêm 22 rạng sáng ngày 23-11-1940 và lấy cờ đỏ sao vàng làm cờ cho cuộc khởi nghĩa. Ðặc biệt ở cuốn sách Lịch sử đảng bộ huyện Duy Tiên có viết: "Ðể chuẩn bị cho cuộc Khởi nghĩa Nam kỳ vào tháng 11-1940, Ban Thường vụ Xứ ủy Nam kỳ họp và giao cho đồng chí Nguyễn Hữu Tiến vẽ và in lá cờ đỏ sao vàng...". Trong cuốn Nguyễn Hữu Tiến của nhà văn Sơn Tùng có viết: "Tôi (tức là Nguyễn Hữu Tiến) đã vẽ phác cho Phùng (tức là đồng chí Nguyễn Văn Cừ) xem nền cờ, hình ngôi sao và nói tóm tắt ý nghĩa của lá cờ Tổ quốc bằng một bài văn vần để mọi người dễ nhớ dễ thuộc... Giữa đêm đen, gương mặt Nguyễn Hữu Tiến tụ sáng trước đèn. Anh nghiêng người trên phiến đá in, bàn tay đưa lượn thận trọng, nhẹ nhàng. Hình tượng cờ Tổ quốc hiện dần lên theo bàn tay anh...".

Vậy Nguyễn Hữu Tiến là ai mà được Xứ ủy Nam kỳ giao trọng trách như vậy ?

Nguyễn Hữu Tiến sinh năm 1901 tại làng Lũng Xuyên, xã Yên Bắc, huyện Duy Tiên, tỉnh Hà Nam trong một gia đình nho học. Sớm giác ngộ cách mạng nên ông đã cùng một số thanh niên yêu nước trong làng lập ra tổ chức Thanh niên cách mạng đầu tiên ở Lũng Xuyên. Năm 1929, chi bộ Ðông Dương Cộng sản đảng tỉnh Hà Nam được thành lập, Nguyễn Hữu Tiến là đảng viên của chi bộ này. Tháng 9-1930, hội nghị Ðảng của tỉnh Hà Nam họp ở Lũng Xuyên, Nguyễn Hữu Tiến được bầu làm Ủy viên BCH lâm thời, sau đó là Ủy viên chính thức, rồi lại được bầu làm Phó Bí thư Ðảng bộ tỉnh. Tháng 4-1931, Nguyễn Hữu Tiến lên Hà Nội họp để bầu Xứ ủy Bắc kỳ thì bị địch bắt. Ông bị chúng giam ở Hà Nội, Sơn La, đến ngày 5-12-1933, địch đày Nguyễn Hữu Tiến ra Côn Ðảo, giam ở banh 1. Tại đây ông được tổ chức bố trí cho vượt biển, lần thứ nhất không thành, lần thứ hai vào đêm 30-4-1935, ông đã vượt ngục thành công, về tới đất liền và tiếp tục hoạt động cách mạng ở vùng Hậu Giang, Mỹ Tho, Sài Gòn - Gia Ðịnh... Trong những năm 1936 - 1940 Nguyễn Hữu Tiến hoạt động cùng với các đồng chí Nguyễn Văn Cừ, Võ Văn Tần, Nguyễn Thị Minh Khai, Phan Ðăng Lưu, Tạ Uyên... Ông được bầu vào Xứ ủy Nam kỳ phụ trách công tác tuyên truyền. Tại đây, ngoài việc in ấn truyền đơn cho cuộc khởi nghĩa, ông còn tập trung vẽ hình mẫu lá cờ đỏ sao vàng để đến gần ngày khởi nghĩa, Xứ ủy Nam kỳ đã quyết định dùng lá cờ này cho cuộc Khởi nghĩa Nam kỳ. Nhưng Khởi nghĩa Nam kỳ thất bại, bị địch dìm trong biển máu, hàng trăm cán bộ lãnh đạo và quần chúng yêu nước bị địch bắt tù đày, xử bắn hoặc bị thủ tiêu. 6 giờ sáng ngày 28-8-1941, địch đưa đến trường bắn gần bệnh viện huyện bốn người là Nguyễn Thị Minh Khai, Võ Văn Tần, Hà Huy Tập và Nguyễn Hữu Tiến. Khi bị dẫn vào cột bắn Nguyễn Hữu Tiến đã yếu lắm rồi vì trước đó chúng tra tấn ông rất dã man. Ở các trường bắn khác, hàng chục chiến sĩ cách mạng cũng đã anh dũng hy sinh. Sau đó, địch cho chở xác các đồng chí đi chôn cất ở một nơi bí mật.

Những tư liệu về đồng chí Nguyễn Hữu Tiến còn lại không nhiều, nhưng tấm gương chiến đấu, hy sinh quả cảm của ông vẫn được nhiều thế hệ biết đến và nhắc nhớ. Một đóng góp vô giá là ông đã để lại cho cách mạng, dân tộc Việt Nam hình mẫu Lá cờ đỏ sao vàng - Lá cờ của Tổ quốc Việt Nam hôm nay.

Với những đóng góp và hy sinh to lớn của ông trong hoạt động cách mạng, Nguyễn Hữu Tiến đã được Nhà nước ta truy tặng bằng Có công với nước. Ngày nay tại xã Yên Bắc, huyện Duy Tiên, Ðảng bộ và chính quyền địa phương đã xây dựng ngôi nhà tưởng niệm nhà cách mạng kiên trung Nguyễn Hữu Tiến. Ngôi nhà được giao cho người con gái duy nhất của ông trông coi đèn hương khuya sớm, và trở thành một địa chỉ đỏ vẫn tiếp tục chuyển tải những thông điệp sống động về tấm gương của một người cộng sản, được nhiều người tìm đến.

ĐỖ PHÚ NHUẬN

Chia sẻ