Kinh tế của lễ hội

Thứ Bảy, 16/02/2019, 23:24:45
 Font Size:     |        Print

Chỉ trong ngày khai hội, chùa Hương đã đón 50 nghìn lượt khách. Còn cả mùa, con số sẽ là hàng triệu. Chỉ riêng tiền bán vé cho khách tham quan, nguồn lợi thu được là không nhỏ. Lễ hội, từ lâu, không chỉ là hoạt động vui chơi, giải trí nữa. Lễ hội đã chuyển mình, trở thành “ngành kinh tế” của không ít địa phương.

Càng di tích to, càng hội lớn, khách đến càng đông hơn. Và ngành “công nghiệp lễ hội” phát triển rầm rộ theo sau, với hệ thống nhà hàng ăn uống, dịch vụ lưu trú, vận chuyển, quà tặng… Hầu như chính quyền địa phương nào cũng đặt mục tiêu phấn đấu, để lễ hội năm sau thu hút đông khách hơn năm trước. Rõ ràng, di sản đang được tích cực khai thác để làm kinh tế.

Lễ hội đem lại những nguồn thu lớn. Một số địa phương, lên đến hàng trăm tỷ mỗi năm. Nguồn thu đến từ “gián thu” và cả “trực thu”. Như việc khách muốn lễ bái ở chùa Hương, muốn xem chọi trâu ở Đồ Sơn… thì phải mua vé. Có nơi bán vé thành quen. Nhưng chuyện bán vé hay không bán vé đi xem chọi trâu, Yên Tử… cũng gây tranh cãi một thời gian dài. Rồi mới đây, một ngôi chùa khá nổi tiếng khác, chùa Bà Đanh (huyện Kim Bảng, Hà Nam), cũng bắt đầu thu vé. Lại rộ lên tranh luận. Nhiều người kêu đó là những trạm “BOT” trước cửa chùa.

Địa phương nào cũng cần nguồn thu, gần thì để tu bổ, tôn tạo chính di tích. Xa hơn, để phát triển kinh tế địa phương, nhất là những địa phương có di tích, lễ hội lớn. Vì thế, đặt trạm thu vé không phải không có lý. Người đi lễ, có cái lý riêng, đấy là khi đi lễ ở di tích, hay đến lễ hội, người ta đã công đức. Việc phải mua vé, khiến họ bức xúc. Vì di tích, vốn là của nhân dân.

Rốt ráo, câu chuyện nằm ở chỗ phân phối và sử dụng nguồn tiền, sau khi nó đã được đưa vào di tích, lễ hội. Tiền thu vé, được chính quyền sử dụng. Tiền công đức, lại thuộc quyền Ban quản lý di tích, hoặc sư trụ trì. Tiền đó là bao nhiêu, có phải đóng thuế thu nhập không, có cơ chế nào quản lý không, bao nhiêu % sẽ được tái đầu tư để tu bổ di tích?

Ngành “kinh tế lễ hội” sẽ không gây tranh cãi và sẽ khiến xã hội thêm vui, thêm giàu, nếu nó được tổ chức và quản lý minh bạch.

Dã Liên