Bình luận quốc tế

Nguy cơ “đắm tàu” ở I-ta-li-a

Thứ Tư, 07/03/2018, 19:14:12
 Font Size:     |        Print

I-ta-li-a vừa trải qua cuộc bầu cử Quốc hội với kết quả là không có phe nào trong số ba lực lượng chính trị chủ chốt giành đủ đa số quá bán để tự đứng ra thành lập Chính phủ. Bên cạnh đó, tỷ lệ ủng hộ của cử tri đối với các đảng dân túy và kháng chính thống tăng mạnh. Nhiều ý kiến nhận định một cách hình ảnh rằng, cuộc bầu cử ở I-ta-li-a là “một vụ đắm tàu”.

Khi bình luận về cuộc bầu cử vừa diễn ra tại I-ta-li-a, tạp chí Foreign Policy cho biết, một tạp chí của I-ta-li-a đề nghị ông Lu-i-di, Giáo sư ngành tài chính học ở Đại học Chi-ca-gô của Mỹ miêu tả cách nhìn của ông về tình hình chính trị ở “đất nước hình chiếc ủng”. Ông Lu-i-di đã lập tức liên tưởng đến hình ảnh vụ đắm tàu du lịch Costa Concordia ở biển Địa Trung Hải vào năm 2012. Theo ông, đất nước I-ta-li-a hiện cũng giống con tàu xinh đẹp nêu trên, có nguy cơ chìm dần khi không được chèo lái bởi một vị thuyền trưởng có đủ năng lực.

Câu chuyện và hình ảnh nêu trên phản ánh khá chuẩn xác tình hình I-ta-li-a sau cuộc bầu cử Quốc hội vừa qua với một tương lai bất định và không có đảng phái nào đủ mạnh để có thể sớm lập Chính phủ mới, dẫn dắt đất nước. Kết quả bầu cử cho thấy liên minh cánh hữu của cựu Thủ tướng X.Béc-lu-xcô-ni đã dẫn đầu và giành được 37% số phiếu tại Hạ viện cùng với 103 ghế hạ nghị sĩ. Còn tại Thượng viện, liên minh này giành được tỷ lệ tương ứng là 37,49% cùng với 54 ghế thượng nghị sĩ. Trong khi đó, đảng dân túy Phong trào 5 Sao giành được 32,67% số phiếu tại Hạ viện cùng với 85 ghế hạ nghị sĩ; 32,22% số phiếu tại Thượng viện và 41 ghế thượng nghị sĩ. Tiếp đến, liên minh cánh tả, trong đó có đảng Dân chủ (PD) cầm quyền, xếp ở vị trí thứ ba và chỉ giành được 22,85% tại Hạ viện và 22,99% tại Thượng viện cùng với 22 ghế hạ nghị sĩ và 12 ghế thượng nghị sĩ. Sự thất bại của PD khiến Thủ tướng I-ta-li-a M.Ren-di, “ngôi sao” một thời trên chính trường I-ta-li-a, phải tuyên bố sẽ từ chức lãnh đạo PD. Chỉ cách đây một vài năm, ông Ren-di từng được ngợi ca như một nhà cải cách khi trở thành Thủ tướng trẻ nhất lịch sử I-ta-li-a (ở tuổi 39).

Kết quả bầu cử đã dẫn đến tình cảnh không mong muốn là không có phe nào trong số ba lực lượng chính trị chủ chốt ở I-ta-li-a giành đủ đa số quá bán để tự đứng ra thành lập Chính phủ. Đồng thời, người ta phải chứng kiến một “Quốc hội treo” ở đất nước hình chiếc ủng sau cuộc bầu cử lần này. Điều này cũng đồng nghĩa với việc tương lai chính trị của I-ta-li-a vẫn chưa hề chắc chắn. Theo các nguồn tin từ báo chí châu Âu, hiện tại, triển vọng thành lập một đại liên minh giữa liên minh cánh hữu và đảng PD trung tả dường như là một kịch bản đang được các nhà đầu tư và giới chức Liên hiệp châu Âu (EU) kỳ vọng. Một kịch bản khác cũng đang được đề cập là một liên minh dân túy và cực hữu có thể được thành lập. Theo luật bầu cử mới, nếu không có đảng hoặc liên minh nào giành được đa số, Tổng thống I-ta-li-a X.Mát-ta-ren-la sẽ quyết định chọn đảng hoặc liên đảng phù hợp nhất đứng ra đàm phán với các đảng khác để thành lập Chính phủ. Trong trường hợp này, liên minh cánh hữu hoặc Phong trào 5 Sao có thể được lựa chọn.

Kết quả bầu cử Quốc hội và tình hình nêu trên đang đặt đất nước I-ta-li-a trước nhiều thách thức cả về kinh tế và chính trị. Về chính trị, tiến trình đàm phán thành lập Chính phủ tại I-ta-li-a dự kiến sẽ kéo dài. Nếu tiến trình này bị thất bại, I-ta-li-a có thể phải tổ chức một cuộc tổng tuyển cử mới. Ngay cả khi các đảng phái chính trị ở I-ta-li-a liên kết, lập được Chính phủ mới, những thách thức chính trị, kinh tế đối với nước này vẫn vô cùng lớn. Các chuyên gia kinh tế cho rằng người dân I-ta-li-a mong muốn Chính phủ mới sẽ giảm tình trạng thất nghiệp, cắt giảm các loại thuế, chống gian lận thuế cũng như đơn giản hóa các thủ tục hành chính cho giới doanh nghiệp. Nhưng, một Chính phủ không chiếm đa số tại I-ta-li-a rất khó có thể đáp ứng những kỳ vọng lớn như vậy.

Trong khi đó, tạp chí Foreign Policy vừa bình luận rằng, điều gây nguy hiểm cho tương lai của I-ta-li-a là sự kết hợp của bốn yếu tố: sự thiếu tăng trưởng năng suất, triển vọng tiêu cực về nhân khẩu học, mức nợ công nặng nề và thế bế tắc chính trị ở Khu vực đồng ơ-rô. Ngân hàng Trung ương I-ta-li-a vừa dự báo Tổng sản phẩm trong nước (GDP) của nước này sẽ tăng 1,4% trong năm nay. Tuy nhiên, tình hình chính trị bất ổn với thời gian lập Chính phủ kéo dài có thể khiến kinh tế I-ta-li-a chao đảo và không đạt mức tăng trưởng nêu trên.

Đối với châu Âu, cuộc bầu cử tại I-ta-li-a cũng gây nhiều quan ngại. I-ta-li-a là nền kinh tế lớn của EU, một khi bất ổn chính trị khiến đà phục hồi kinh tế của nước này chậm lại sẽ tác động tiêu cực tới kinh tế toàn EU. Việc chủ nghĩa dân túy trỗi dậy tại I-ta-li-a cũng gây quan ngại cho EU, bởi phe dân túy có xu hướng ly khai khỏi tổ chức này. Kết quả bầu cử vừa qua cho thấy, tỷ lệ ủng hộ của cử tri đối với các đảng dân túy và kháng chính thống tại I-ta-li-a đã tăng mạnh.

Có thể nói, với cuộc bầu cử vừa diễn ra, người dân I-ta-li-a đang “bố trí lại ghế trên boong tàu” để chuẩn bị cho một hành trình mới đưa đất nước hội nhập và phát triển. Tuy nhiên, trong tình thế khó khăn cả về kinh tế, chính trị như hiện nay, nếu không sớm lựa chọn được một vị “thuyền trưởng” đủ tầm để lãnh đạo đất nước, I-ta-li-a phải rất nỗ lực để tránh được một vụ "đắm tàu".

HÀ VIỆT

Chia sẻ