Quan hệ đồng minh khăng khít

Thứ Năm, 08/03/2018, 19:44:10
 Font Size:     |        Print

Tổng thống Mỹ Đ.Trăm vừa có cuộc tiếp Thủ tướng I-xra-en B.Nê-ta-ni-a-hu tại Nhà trắng với những “lời có cánh” dành cho nhà lãnh đạo quốc gia đồng minh. Cho rằng mối quan hệ Mỹ - I-xra-en đang "tốt đẹp hơn bao giờ hết", Tổng thống Đ.Trăm muốn khẳng định những cam kết của Mỹ đối với đồng minh, đồng thời cùng nhà lãnh đạo I-xra-en thảo luận những vấn đề chung quan điểm ở Trung Đông, nhằm củng cố vị thế của Mỹ ở khu vực lợi ích chiến lược này.

Trong bối cảnh Tổng thống Ð.Trăm bị chỉ trích mạnh mẽ về kế hoạch dời Ðại sứ quán Mỹ tại Ten A-víp đến Giê-ru-xa-lem, chuyến thăm Mỹ của Thủ tướng I-xra-en nhằm bày tỏ sự hoan nghênh của I-xra-en đối với quyết định mà ông Nê-ta-ni-a-hu cho là "lịch sử", cũng như "dọn đường" cho việc triển khai kế hoạch này. Tại cuộc gặp, ông chủ Nhà trắng cho biết "có thể" sẽ tham dự lễ khai trương Ðại sứ quán Mỹ tại thành phố Giê-ru-xa-lem, sự kiện được coi là một thách thức lớn về an ninh và ngoại giao. Pa-le-xtin và nhiều nước A-rập kịch liệt phản đối những động thái của Mỹ và I-xra-en liên quan Giê-ru-xa-lem, vốn là vấn đề rất nhạy cảm và trung tâm của cuộc xung đột I-xra-en - Pa-le-xtin.

Một trong những chủ đề khác được hai nhà lãnh đạo Mỹ và I-xra-en thảo luận là vai trò của I-ran ở khu vực. Hai bên đã nhất trí các biện pháp nhằm ngăn chặn những tiến bộ quân sự của I-ran ở Trung Ðông cũng như thỏa thuận hạt nhân giữa I-ran và nhóm P5+1, vốn được cả Tổng thống Trăm và Thủ tướng Nê-ta-ni-a-hu cho là "chưa đầy đủ" và cần phải đàm phán lại. Chính quyền của Tổng thống Ð.Trăm có quan điểm gần gũi với I-xra-en hơn so với chính quyền tiền nhiệm trong việc duy trì quan điểm cứng rắn đối với I-ran. Cả Mỹ và I-xra-en đều nhấn mạnh thách thức lớn nhất của khu vực Trung Ðông hiện nay là I-ran, đồng thời khẳng định chính quyền Tê-hê-ran chưa từ bỏ tham vọng hạt nhân. Sự hiện diện ngày càng gia tăng của các lực lượng I-ran tại Xy-ri ủng hộ Tổng thống Át-xát cũng là mối quan tâm đặc biệt đối với cả Mỹ và I-xra-en khi hai nước này đều lo ngại I-ran gia tăng vai trò và ảnh hưởng ở khu vực.

Quan hệ giữa Mỹ và I-xra-en ngày càng trở nên khăng khít, nhất là sau tuyên bố của Tổng thống Ð.Trăm công nhận Giê-ru-xa-lem là thủ đô của I-xra-en và quyết định chuyển Ðại sứ quán Mỹ về thành phố này, bất chấp sự phản đối gay gắt từ phía các nước A-rập, cộng đồng Hồi giáo và quốc tế. Chính quyền của Tổng thống Ð.Trăm đã khẳng định sẽ tiếp tục là "chiếc ô an ninh" cho đồng minh I-xra-en. Trong cuộc đối thoại về chính sách ngoại giao đầu tiên giữa Mỹ và I-xra-en mới đây, giới chức hai nước đã đề cập cơ hội hợp tác trong các lĩnh vực phát triển, kinh tế và chống khủng bố; các cách thức thúc đẩy những lợi ích chung. Bộ Ngoại giao Mỹ thông báo cung cấp khoản viện trợ quân sự trị giá 3,3 tỷ USD cho I-xra-en trong dự thảo ngân sách tài khóa 2019. Oa-sinh-tơn cũng ưu tiên cung cấp tài chính nhằm xây dựng trụ sở mới của Ðại sứ quán Mỹ tại Giê-ru-xa-lem.

Các đề xuất chi tiêu ngân sách của Mỹ phù hợp chiến lược "Nước Mỹ trước tiên" của Tổng thống Ð.Trăm, trong đó có cam kết ưu tiên bảo vệ an ninh của Mỹ cả trong và ngoài nước, củng cố lợi thế cạnh tranh vì một nền kinh tế phát triển bền vững. Tăng cường quan hệ đồng minh với I-xra-en cũng đồng nghĩa với việc bảo vệ lợi ích của Mỹ ở khu vực Trung Ðông. Ngay trước chuyến thăm Mỹ của Thủ tướng I-xra-en, quân đội I-xra-en đã bắt đầu triển khai lực lượng trên khắp đất nước để chuẩn bị cho cuộc tập trận chung quy mô lớn với quân đội Mỹ mang tên "Juniper Cobra 2018" diễn ra trong tháng này. Tham gia cuộc tập trận chung có 2.500 binh sĩ thuộc Bộ Chỉ huy châu Âu của Mỹ (USEUCOM) và 2.000 binh sĩ I-xra-en thuộc lực lượng phòng không, các đơn vị hậu cần, y tế cũng như các đơn vị khác thuộc lực lượng phòng vệ I-xra-en (IDF). Ðây là cuộc tập trận chung lớn nhất giữa IDF và USEUCOM trong năm nay nhằm tăng cường hợp tác và phối hợp giữa quân đội hai nước, thúc đẩy trao đổi kinh nghiệm cũng như tăng cường năng lực phòng không.

Cả Tổng thống Ð.Trăm và Thủ tướng Nê-ta-ni-a-hu đều không tiếc lời ca ngợi mối quan hệ đồng minh Mỹ - I-xra-en đang ở mức "vững mạnh nhất từ trước tới nay". Tuy nhiên, cả hai nước này đang đứng trước những thách thức lớn bởi sự phản đối của cộng đồng người A-rập và Hồi giáo ở Trung Ðông đối với những quyết định liên quan Giê-ru-xa-lem. Ðể duy trì ảnh hưởng tại khu vực địa - chính trị quan trọng này, có lẽ, ngoài mối quan hệ với các đồng minh chiến lược, Mỹ cũng cần "xây dựng lại niềm tin và lòng tin".

BẢO ANH

Chia sẻ