Cần xác định rõ nguyên nhân

Thứ Năm, 08/10/2015, 15:03:16
 Font Size:     |        Print

Hiện tại, trên địa bàn thành phố có không ít công trình, dự án thực hiện dang dở do vướng giải phóng mặt bằng. Tình trạng đó không chỉ khiến nhiều công trình bị đội vốn do chậm trễ kéo dài, mà còn ảnh hưởng không nhỏ đến cuộc sống của người dân sống chung quanh đó.

Điển hình như công trình cải tạo, nâng cấp tỉnh lộ 10 đoạn từ huyện Bình Chánh tiếp nối tỉnh Long An thi công đã nhiều năm mà vẫn chưa xong, khiến việc lưu thông trên đường của người dân rất khổ sở. Dự án cầu Kênh Lộ ở xã Hiệp Phước, huyện Nhà Bè cũng ở trong hoàn cảnh tương tự. Đáng nói hơn cả là khoảng chục năm nay, nhiều tuyến kênh ở khu vực Thanh Đa bị sạt lở cuốn đi nhiều nhà cửa, tài sản, đe dọa tính mạng của người dân, trong khi công trình chống sạt lở con kênh này đã được thực hiện từ lâu nhưng vẫn chưa thể hoàn tất được vì còn 30 hộ dân chưa bàn giao mặt bằng. Theo số liệu từ Sở Giao thông vận tải thành phố, hiện vẫn còn nhiều dự án bờ kè chậm tiến độ do vướng giải tỏa mặt bằng, như dự án chống sạt lở bán đảo Thanh Đa, đoạn 2 sông Sài Gòn (khách sạn Sài Gòn Domaine), đoạn 4 sông Sài Gòn (biệt thự Lý Hoàng), chống sạt lở bờ sông khu vực xã Phước Kiển (huyện Nhà Bè), khu vực cầu Phước Lộc (vướng 21 hộ) và cầu Long Kiển (vướng 19 hộ), xây kè khu vực ngã ba sông Bến Lức - kênh Xáng, huyện Bình Chánh (vướng 18 hộ)...

Đương nhiên, việc chậm trễ trong giải phóng mặt bằng, nhìn từ góc độ nào thì cũng đều có phần trách nhiệm của chính quyền địa phương. Vì lẽ, hiện nay, khung pháp luật quy định về vấn đề bồi thường, giải phóng mặt bằng đã có đủ như: Luật Đất đai năm 2013, Nghị định 43/2014/NĐ - CP ngày 15-5-2014 hướng dẫn thi hành Luật Đất đai, Nghị định 47/2014/NĐ-CP ngày 15-5-2014 Quy định về bồi thường, hỗ trợ, tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất, Thông tư số 37/2014/TT-BTNMT ngày 30-6-2014 của Bộ Tài nguyên và Môi trường về bồi thường, hỗ trợ và tái định cư (TĐC) khi Nhà nước thu hồi đất. Nếu chính quyền các quận, huyện và các sở, ngành có liên quan vận dụng một cách sáng tạo, phù hợp điều kiện cụ thể và kiên quyết thực hiện thì chắc chắn việc giải phóng mặt bằng sẽ không trì trệ như hiện nay. Vì thế, để giải quyết những vướng mắc, bất cập trong công tác giải phóng mặt bằng, cần tập trung xem xét một cách cụ thể là nguyên nhân do đâu để có biện pháp xử lý nhanh và hiệu quả. Thường thì khâu giải phóng mặt bằng nhùng nhằng, chậm trễ chủ yếu là do mấy nguyên nhân sau: Thứ nhất là do giá đất bồi thường thiệt hại chưa phù hợp. Bởi giá đất do Nhà nước quy định thường thấp hơn so với giá chuyển nhượng quyền sử dụng đất trên thị trường, có trường hợp sự chênh lệch này còn khá cao nên dẫn đến thắc mắc, khiếu kiện kéo dài và chây ỳ, không chịu di dời. Thứ hai là do cơ chế, chính sách hỗ trợ cho người dân bị thu hồi đất thiếu cụ thể, rõ ràng. Thứ ba là do cán bộ làm công tác giải phóng mặt bằng hiểu chưa đúng, chưa tuân thủ theo các quy định của pháp luật về vấn đề đất đai và bồi thường, có khi vận dụng sai. Trong khi đó, bồi thường, giải phóng mặt bằng luôn là lĩnh vực rất phức tạp, dễ nảy sinh tiêu cực do sự yếu kém trong am hiểu pháp luật của cán bộ về vấn đề đất đai, cũng có thể xuất phát từ ý chí chủ quan, cố tình làm sai lệch pháp luật để hưởng lợi riêng của một bộ phận không nhỏ cán bộ, người có thẩm quyền trong việc tổ chức thực hiện bồi thường, giải phóng mặt bằng. Việc cán bộ làm công tác giải phóng mặt bằng không công khai kế hoạch, quy hoạch sử dụng đất, phương án bồi thường, hỗ trợ tái định cư cho người dân biết làm cho người bị thu hồi đất không có được những thông tin cần thiết, diễn ra khá phổ biến. Thậm chí, có nơi còn diễn ra tình trạng cán bộ đất đai cố tình làm sai pháp luật, không công bằng trong bồi thường, thậm chí “ăn chặn” của người dân gây nhiều bức xúc, dẫn đến người dân chống đối, không chịu bàn giao mặt bằng. Thứ tư là do công tác quản lý đất đai, cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất còn nhiều bất cập, lộn xộn. Việc xác định nguồn gốc đất không rõ ràng nên rất khó khăn trong việc xác định giá cả đền bù… gây ra tình trạng chậm trễ kéo dài.

Do đó, để đẩy nhanh tiến độ giải phóng mặt bằng ở các công trình, dự án đang bị dở dang, UBND các quận, huyện cần phối hợp chặt chẽ với các sở, ngành liên quan tiến hành điều tra, xem xét để xác định rõ nguyên nhân của sự chậm trễ đó là do đâu để có hướng giải quyết vừa thấu tình, vừa đạt lý. Nếu không làm được điều đó thì không ít công trình, dự án trên địa bàn thành phố vốn đã chậm sẽ tiếp tục phải “đắp chiếu” do vướng mắc trong đền bù, giải phóng mặt bằng.

Đình Sâm