Chung quanh việc cưỡng chế giải phóng mặt bằng tại xã Bình Yên, huyện Thạch Thất (Hà Nội)
Thứ bảy, 15/03/2014 - 04:05 AM (GMT+7)
[+] Cỡ chữ: Mặc định

Những ngày gần đây, một vài trang mạng in-tơ-nét đưa thông tin về việc các lực lượng chức năng huyện Thạch Thất (Hà Nội) cưỡng chế một số công trình nhà ở của người dân xã Bình Yên không đúng quy trình, khiến nhiều người dân không có nhà để ở, gây bức xúc trong dư luận. Ngày 14-3, chúng tôi có mặt tại huyện Thạch Thất để làm rõ những thông tin này.

Không có chuyện "phá nhà của Mẹ Việt Nam Anh hùng"

Việc cưỡng chế, phá dỡ các công trình vi phạm trật tự xây dựng của một số hộ dân tại thôn Vân Lôi (xã Bình Yên, huyện Thạch Thất) thực hiện từ ngày 24-1-2014. Đây là khu đất được quy hoạch để xây dựng khu tái định cư phục vụ công tác giải phóng mặt bằng (GPMB) khu Công nghệ cao Hòa Lạc. Tuy nhiên, trong vài ngày trở lại đây dư luận quan tâm đến sự việc này, sau khi một số tờ báo mạng đưa thông tin rất "nóng" như: Việc cưỡng chế "đẩy hàng trăm người dân vào tình cảnh không chốn nương thân ngay trước thời điểm Tết Nguyên đán", các lực lượng chức năng "đập phá nhà của Mẹ Việt Nam Anh hùng Nguyễn Thị Khuyết"...

Về nguyên nhân của việc cưỡng chế nêu trên, Chủ tịch UBND huyện Thạch Thất Trần Đức Nguyên cho biết: "Để phục vụ công tác giải phóng mặt bằng khu Công nghệ cao Hòa Lạc, ngày 1-4-2008, UBND tỉnh Hà Tây (cũ) ban hành Quyết định số 727/QĐ-UB thu hồi hơn 36 ha đất thuộc các thôn Vân Lôi, Thái Bình (xã Bình Yên) làm khu tái định cư. Đến nay, 531/662 hộ dân đã bàn giao 28,24 ha đất, chỉ còn lại 7,8 ha chưa GPMB, riêng thôn Vân Lôi có 5,99 ha với 119 hộ dân. Tháng 10-2013, UBND huyện Thạch Thất tiếp tục tuyên truyền, vận động để các hộ dân bàn giao đất. Tuy nhiên, tháng 1-2014, lợi dụng thời điểm sát Tết Nguyên đán, nhiều hộ gia đình đã tự ý xây dựng những công trình mới như: nhà cấp bốn, tường bao, bể nước, xây công trình phụ, một số hộ dỡ mái lợp tạm để đổ bê-tông... trên khu đất nằm trong diện giải tỏa, nhằm có thêm tiền đền bù khi giải phóng mặt bằng dự án". Nhận định tính chất nghiêm trọng của sự việc, nếu không xử lý kiên quyết, sẽ tiếp tục diễn biến phức tạp, UBND huyện Thạch Thất đã chỉ đạo các cơ quan chức năng khẩn trương xử lý các trường hợp vi phạm trật tự xây dựng.

Sau khi được các lực lượng chức năng vận động, tuyên truyền, đến trước ngày 24-1, có 12 hộ tự giác tháo dỡ công trình, 32 trường hợp tự tháo dỡ một phần. Ngày 24-1, lực lượng chức năng thực hiện cưỡng chế các công trình xây dựng trái phép của 18 hộ dân còn lại. Việc cưỡng chế tháo dỡ chỉ thực hiện đối với các công trình phụ, xây trái phép như: bể nước, tường bao... Chủ tịch UBND huyện Thạch Thất Trần Đức Nguyên khẳng định: Việc cưỡng chế phá dỡ công trình xây dựng trái phép được công khai thông báo đến người dân và chỉ phá dỡ các công trình phụ, không ảnh hưởng đến nhà ở của người dân. Riêng đối với thông tin nơi ở của Mẹ Việt Nam Anh hùng Nguyễn Thị Khuyết "bị đập phá tan hoang", chúng tôi khẳng định thông tin này không chính xác. Mẹ Việt Nam Anh hùng Nguyễn Thị Khuyết được Nhà nước truy tặng danh hiệu vào năm 1995. Thửa đất xảy ra vi phạm trật tự xây dựng hiện của bà Lê Thị Thuyết, là cháu của mẹ Khuyết. Thửa đất không có nhà ở, công trình vi phạm là tường bao xây dựng mới và bà Lê Thị Thuyết đã cam kết tự giác tháo dỡ công trình vi phạm.

Bài học về công tác quản lý Bản chất của sự việc tại thôn Vân Lôi là cưỡng chế các công trình vi phạm trật tự xây dựng trên đất đã được quy hoạch. Tuy nhiên, để xảy ra hàng chục công trình vi phạm, không thể không nói đến trách nhiệm của chính quyền cơ sở. Theo Trưởng Công an xã Bình Yên Lê Văn Phung, tháng 11-2013, lực lượng chức năng đã phát hiện tám hộ gia đình vi phạm xây dựng công trình trái phép trên diện tích đất đã có quyết định thu hồi. Sau khi phát hiện, chính quyền xã Bình Yên đã lập hồ sơ các công trình vi phạm, làm rõ các sai phạm và vận động các hộ dân cam kết tháo dỡ công trình vi phạm. Tuy nhiên, các hộ gia đình này đã không thực hiện cam kết, trong khi chính quyền địa phương thiếu những biện pháp quyết liệt ngăn chặn, xử lý vi phạm ngay từ đầu.

Chính vì sự "nương tay" này mà sau một thời gian ngắn, vào tháng 1-2014, mới xảy ra "phong trào" ồ ạt xây dựng các công trình trên đất đã có quyết định thu hồi, nâng tổng số hộ gia đình vi phạm trật tự xây dựng lên 62 trường hợp. Chủ tịch UBND huyện Thạch Thất Trần Đức Nguyên cho biết, huyện đã chỉ đạo kiểm điểm, làm rõ trách nhiệm của lãnh đạo UBND xã Bình Yên về việc không phát hiện, xử lý kịp thời các vi phạm.

Qua tìm hiểu thực tế, chúng tôi được biết, người dân thôn Vân Lôi nói riêng và xã Bình Yên nói chung cũng có nhiều bức xúc chung quanh việc chậm triển khai dự án này. Bà Nguyễn Thị Tý, ở thôn Vân Lôi cho biết: "Dự án đã thu hồi đất sáu, bảy năm nay, toàn đất "bờ xôi ruộng mật". Thời điểm thu hồi đất giá đền bù rất rẻ, sau đó đất để hoang hóa, cỏ mọc lút đầu. Người dân nhìn vào thấy rất xót ruột".

Dự án Khu công nghệ cao Hòa Lạc là một chủ trương lớn của Chính phủ, nhằm xây dựng một khu công nghệ cao hàng đầu của cả nước theo mô hình trung tâm nghiên cứu phát triển và ứng dụng công nghệ cao tầm cỡ quốc gia, nơi ươm tạo doanh nghiệp công nghệ cao, đào tạo nguồn nhân lực, phát triển sản xuất, kinh doanh sản phẩm công nghệ cao...

có tổng diện tích lên đến 1.586 ha. Diện tích đất phải thu hồi phục vụ xây dựng hạ tầng khu công nghệ, khu tái định cư là rất lớn. Những năm qua, một trong những nguyên nhân khiến tiến độ xây dựng khu công nghệ bị chậm trễ là do vướng mắc về công tác GPMB. Bởi vậy, vấn đề cấp thiết đặt ra là phải đẩy nhanh tiến độ GPMB, quản lý tốt những khu đất đã có quyết định thu hồi. Mặt khác, sau khi tổ chức thu hồi đất, chủ đầu tư dự án cần sớm triển khai xây dựng các công trình theo quy hoạch để phát huy hiệu quả sử dụng đất, tránh bỏ hoang lâu gây tâm lý bức xúc cho người dân địa phương.

CHÍ DŨNG và ĐẮC SƠN