“Ghế nóng” tìm chủ nhân mới

TÂM THANH

Thứ ba, 03/03/2020 - 10:35 AM (GMT+7)
Font Size   |         Print

Ảnh: THE NEW YORK TIMES

Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 28-2 thông báo đề cử nghị sĩ đảng Cộng hòa John Ratcliffe (trong ảnh) làm Giám đốc Tình báo quốc gia (DNI), vị trí vẫn chưa được bổ nhiệm chính thức sau khi cựu Giám đốc Dan Coats bất ngờ từ chức hồi tháng 7 năm ngoái. Tuy nhiên, việc bổ nhiệm ông Ratcliffe sẽ cần được Quốc hội thông qua.

Đây là lần thứ hai Tổng thống Trump đề cử ông Ratcliffe vào vị trí trên thay cho người tiền nhiệm Dan Coats. Lần đầu ông Trump thông báo đề cử vào cuối tháng 7-2019. Song ngay sau đó, ông John Ratcliffe đã bị truyền thông Mỹ đăng tải nhiều thông tin bất lợi, cho rằng ông “thiếu kinh nghiệm và phóng đại hồ sơ cá nhân”, dẫn đến sau đó vài ngày ông đã xin rút lui. Tổng thống Trump cũng cho rằng giới truyền thông đã đối xử “không công bằng” với ông Ratcliffe.

Ứng cử viên John Ratcliffe là nghị sĩ đảng Cộng hòa, thành viên Ủy ban Tình báo và Ủy ban Tư pháp Hạ viện Mỹ. Ông Ratcliffe được biết đến là người có tiếng nói mạnh mẽ bảo vệ Tổng thống Trump trong các cáo buộc Nga can thiệp cuộc bầu cử Tổng thống Mỹ năm 2016. Viết trên mạng xã hội Twitter, ông Trump đã ca ngợi ông Ratcliffe là “người xuất sắc và có tài năng tuyệt vời”.

Trong lần đề cử thứ hai này, ông Ratcliffe được dự đoán là có cơ hội rộng mở hơn lần trước. Ông đã có thời gian thể hiện tốt hơn vai trò của mình đối với các bộ phận tình báo ở Quốc hội, cũng như củng cố sự tin tưởng của những người ủng hộ cho vị trí lãnh đạo cơ quan Tình báo quốc gia của Mỹ. Nhiều ý kiến cũng đánh giá sự thể hiện của ông Ratcliffe trong quá trình thẩm vấn các nhân chứng tham gia luận tội tổng thống là “hiệu quả và gây ấn tượng”, góp phần giúp cáo buộc đối với ông Trump qua đó được gỡ bỏ.

Nếu được Quốc hội thông qua đề cử, ông Ratcliffe sẽ thay thế quyền giám đốc là ông Richard Grenell, người được Tổng thống Trump giao trách nhiệm hồi đầu tháng. Vị trí Giám đốc Tình báo quốc gia được Quốc hội Mỹ thành lập sau vụ tiến công khủng bố ngày 11-9-2001, nhằm điều phối và giám sát hoạt động của các cơ quan tình báo Mỹ. DNI có trách nhiệm chính là triệu tập các cuộc họp giao ban tình báo thường xuyên với Tổng thống, trong đó có Cơ quan Tình báo trung ương (CIA), Cơ quan Tình báo quốc phòng (DIA) và hơn 10 cơ quan nhỏ khác.

Tuy nhiên, mối quan hệ của Tổng thống Trump và cựu lãnh đạo DNI trước đấy là ông Coats, được cho là thường xảy ra bất đồng. Nhà lãnh đạo Mỹ nhiều lần định sa thải ông Dan Coats, cho rằng ông cũng như một số quan chức hàng đầu khác làm “kìm hãm” quyền lực của mình. Trong một thời gian dài, nội bộ chính quyền Tổng thống Trump rơi vào khủng hoảng nhân sự khi hàng loạt quan chức cấp cao như cựu Bộ trưởng Quốc phòng James Mattis, cựu Chánh văn phòng Nhà trắng John Kelly… đều lần lượt bị sa thải. Đến tháng 7-2019, ông Dan Coats cũng đột ngột xin thôi ghế lãnh đạo tình báo của mình.

Từ đó đến nay, Tổng thống Trump đã bổ nhiệm hai quyền giám đốc là ông Joseph Maguire và Richard Grenell. Trong đó, quyền giám đốc hiện nay, ông Grenell, Đại sứ Mỹ tại Đức, cũng là nhân vật thân cận với Tổng thống. Trong trường hợp Quốc hội không thông qua đề cử vừa qua, “ông chủ” Nhà trắng vẫn có thể kéo dài thời gian tại nhiệm của quyền giám đốc Grenell. Theo quy định, ông Grenell chỉ được làm quyền giám đốc tình báo đến hạn chót vào ngày 11-3 tới đây. Song, sau khi Tổng thống đã đề cử người mới mà không được Thượng viện thông qua thì quyền giám đốc có thể tại nhiệm thêm 210 ngày và sẽ được gia hạn một lần nữa.

Giới quan sát nhận định rằng, việc bổ nhiệm những người trung thành vào vị trí này là một phần trong nỗ lực của Tổng thống Trump nhằm tìm “tiếng nói chung” với cộng đồng tình báo Mỹ, đồng thời củng cố thêm sự ủng hộ trước kỳ bầu cử Tổng thống Mỹ sắp tới.