Lưu giữ mùi hương

THANH TÂM

Thứ ba, 04/02/2020 - 11:34 AM (GMT+7)
Font Size   |         Print

Bà Armelle Janody và chồng bảo tồn ngành trồng hoa nguyên liệu địa phương. Ảnh: TELEGRAPH

Vùng Grasse của nước Pháp từng được mệnh danh là “thủ đô nước hoa của thế giới” từ thế kỷ 16, với những vùng trồng hoa nguyên liệu trải dài trên các triền đồi. Tinh dầu nước hoa Grasse nổi tiếng, mang theo mùi hương đặc trưng nhờ được trồng trong điều kiện có ánh nắng mặt trời và gió biển quanh năm.

Suốt một thời gian dài, ngành sản xuất tinh dầu thơm ở Grasse suy thoái do cạnh tranh từ các vùng nguyên liệu rẻ hơn ở các quốc gia như Ấn Độ, Tunisia… cũng như sự phát triển của hương liệu tổng hợp. Cùng với đó, giá đất đai tăng cao đã khiến nhiều nông dân bỏ trồng hoa để bán đất. Từ khoảng 2.000 ha ruộng hoa, hiện chỉ còn khoảng 40 ha trồng hoa nguyên liệu ở Grasse. Tuy nhiên, diện tích này đang tăng dần trong những năm gần đây khi các nhà sản xuất nước hoa và tinh dầu nước hoa trong vùng đang cố gắng khôi phục ngành công nghiệp mùi hương ở Grasse.

Bà Armelle Janody (49 tuổi), một giáo viên đã về hưu và chồng là Rémy Foltête (58 tuổi) cùng con cái của họ là những người làm vườn kiên trì với việc trồng hoa hương liệu. Hai người hiện làm chủ một doanh nghiệp tinh dầu nước hoa Grasse. Họ cho biết, các khu vườn trồng hoa nguyên liệu tại đây đều được trồng hoàn toàn hữu cơ, không sử dụng chất hóa học hay thuốc bảo vệ thực vật. Loài hoa được trồng nhiều nhất thường là hoa hồng, hoa nhài, hoa huệ. Trong đó, hoa nhài là khó chăm sóc nhất.

Hoa nhài vùng Grasse là một thành phần quan trọng thường được dùng trong sản xuất các dòng nước hoa hàng đầu của Pháp như J’adore hoặc Chanel. Hai ông bà bắt đầu trồng nhài tại trang trại từ mùa hè năm 2018. Armelle Janody nói rằng, thổ nhưỡng và khí hậu ở Grasse giúp họ trồng được những bông nhài có chất lượng mùi hương tuyệt vời nhất. Song đây là công việc không dễ dàng vì chăm sóc và thu hoạch từng bông hoa nhỏ đều làm hoàn toàn thủ công, được thực hiện chỉ trong một khoảng thời gian ngắn trong năm khi hoa đang có chất lượng hương tốt nhất.

Thu hoạch hoa nhài nguyên liệu ở Grasse.

Cùng với đó, những người nông dân Grasse nhiều thế kỷ qua đã vận dụng những kỹ thuật của riêng họ để chưng cất tinh dầu. Ít ai biết được rằng, trước đây, việc sản xuất tinh dầu ở Grasse là nhằm giảm bớt ô nhiễm mùi từ các nhà máy công nghiệp thuộc da trong vùng. Sau đó, địa phương này dần trở nên nổi tiếng nhờ sản xuất găng tay thơm cho nhà vua và tầng lớp quý tộc. Cho đến nay, cư dân Grasse đã “nâng tầm” thành nghệ thuật chưng cất nhờ trí tưởng tượng và sáng tạo để mang lại các mùi hương có một không hai.

Rémy Foltête lý giải, một bông hoa huệ cuối mùa có thể khác với hoa đầu hay giữa mùa. “Đó là những mùi hương tinh tế. Mùi của các bông hoa thay đổi theo từng giai đoạn sinh trưởng. Đôi khi đó là sự hòa quyện giữa mùi xoài, hoa mơ và chuối, có khi lại là hương vị hạnh nhân với dừa và khi hoa bắt đầu héo lại mang đến cảm nhận khác”, ông chia sẻ.

Chăm sóc vườn hoa nguyên liệu đòi hỏi các kỹ năng và kiến ​​thức nông nghiệp, song cũng cần sự tinh tế và nhạy bén với thị trường. Cơ sở của vợ chồng bà Armelle Janody là một trong những đơn vị đầu tiên ký hợp đồng cung cấp với các nhà sản xuất nước hoa hàng đầu ở Pháp để cứu ngành công nghiệp tinh dầu tại Grasse. “Chúng tôi cung cấp nguồn nguyên liệu tinh khiết nhất, trong khi cũng phải bảo đảm luôn đủ số lượng cho các đơn đặt hàng lớn”, Armelle cho biết.

Các con của Armelle Janody và Rémy Foltête hiện nay tiếp tục công việc chăm sóc hoa và sản xuất tinh dầu của cha mẹ. Cũng như các nhà sản xuất khác, họ kế thừa kỹ thuật cổ truyền và sản xuất gần như thủ công để bảo đảm chất lượng mùi hương. Năm 2018, các kỹ thuật liên quan trồng và chưng cất nước hoa, bao gồm trồng cây nguyên liệu, kỹ thuật chế biến nguyên liệu tự nhiên và nghệ thuật sáng tác nước hoa ở Grasse đã được Tổ chức Giáo dục, Khoa học & Văn hóa LHQ (UNESCO) công nhận là di sản văn hóa. Nhờ đó, ngành công nghiệp sản xuất và lưu giữ mùi hương của Grasse lại càng nhận được sự quan tâm để bảo tồn tốt hơn.