Đối thoại vì ổn định

BẮC SƠN

Thứ năm, 28/11/2019 - 03:30 PM (GMT+7)
Font Size   |         Print

Biếm họa của EMAD HAJJAJ

Kế hoạch cắt giảm trợ cấp xã hội chỉ là nguồn cơn trực tiếp làm khởi phát làn sóng biểu tình và đình công, kéo theo bạo loạn cuối tuần qua tại Colombia. Nỗi bất bình âm ỉ với chính sách thiếu hiệu quả của chính phủ, cả về kinh tế - xã hội và an ninh, mới là “phần chìm của tảng băng” đe dọa nhấn chìm “con tàu ổn định” của đất nước. Điều này thúc đẩy Tổng thống Ivan Duque khởi động cuộc đối thoại quốc gia khẩn cấp.

Các cuộc biểu tình thu hút hàng trăm nghìn người tham gia trên khắp Colombia, lên đỉnh điểm dịp cuối tuần qua, với hàng loạt vụ bạo lực, cướp phá và đụng độ, buộc lực lượng chấp pháp sử dụng các biện pháp mạnh nhằm trấn áp những đối tượng quá khích. Cùng làn sóng biểu tình, cuộc tổng đình công trên cả nước đã khiến Colombia gần như “tê liệt”. Các hành động phá hoại công trình, phương tiện giao thông công cộng, hay tại các trung tâm thương mại, đã dẫn tới đụng độ giữa người biểu tình với lực lượng an ninh.

Lệnh giới nghiêm được áp đặt tại ba khu vực đông dân cư ở Thủ đô Bogota. Ít nhất ba người chết, khoảng 270 người bị thương, hơn 230 người bị bắt giữ liên quan biểu tình bạo loạn. Cơ quan Di trú Colombia còn ra lệnh tạm dừng hoạt động tại 12 cửa khẩu biên giới giáp các nước Venezuela, Brazil, Peru và Ecuador. Trong khi đó, không chỉ dư luận trong nước chỉ trích, mà nhiều nước trong khu vực cũng bày tỏ quan ngại về cách thức xử lý mạnh tay của lực lượng an ninh Colombia.

Làn sóng biểu tình rầm rộ bùng nổ hôm 21-11, sau khi kế hoạch của Chính phủ Tổng thống I.Duque về cắt giảm phúc lợi xã hội bị tiết lộ, trong đó có dự kiến kéo dài tuổi nghỉ hưu và giảm mức lương tối thiểu. Tiếp đó, phe đối lập và các tổ chức công đoàn phát động đình công, phản đối các dự án cải cách của chính phủ về chế độ hưu trí, lao động và giáo dục. Chính phủ đã chính thức phủ nhận có kế hoạch nêu trên. Tổng thống I.Duque khẳng định tôn trọng quyền biểu tình ôn hòa của người dân, song cảnh báo “không nhượng bộ” các hành vi bạo lực và phá hoại, đồng thời ủy quyền cho các thị trưởng và thống đốc địa phương thực hiện những biện pháp đặc biệt để ngăn chặn biểu tình bạo loạn, gồm cả lệnh giới nghiêm, cấm mang vũ khí, cấm bán đồ uống có cồn...

Gói biện pháp “thắt lưng buộc bụng” mà chính phủ bị cáo buộc dự định thực thi, chỉ là cái cớ khởi phát làn sóng phản đối. Nỗi bất bình của người dân Colombia đã âm ỉ từ lâu, trước thực trạng nhiều khó khăn của đất nước, cả về kinh tế lẫn an ninh. Chính phủ bị chỉ trích hoạt động kém hiệu quả, tỷ lệ ủng hộ dành cho Tổng thống I.Duque giảm còn 30% chỉ sau hơn một năm ông điều hành đất nước. Những người biểu tình đòi tổng thống và chính phủ từ chức, nhường chỗ cho bộ máy điều hành hiệu quả hơn.

Hiện kinh tế Colombia tăng trưởng không ổn định, trong khi tình trạng tham nhũng, bất bình đẳng thu nhập gia tăng, khiến người dân lao đao. Cải cách kinh tế chưa được thúc đẩy, thậm chí mới đây, do áp lực chính trị mà ông Duque đã rút lại dự luật cải tổ thuế. Trong khi đó, an ninh cũng không thật sự ổn định, khi chính phủ bị chỉ trích chậm triển khai thỏa thuận hòa bình ký với nhóm Lực lượng vũ trang cách mạng Colombia (FARC) năm 2016, cũng như thiếu biện pháp hiệu quả trong trấn áp tội phạm và bảo đảm an ninh. Mối quan hệ giữa Colombia với một vài nước láng giềng vẫn căng thẳng, nguy cơ đụng độ biên giới chưa được loại bỏ...

Khó khăn vốn chồng chất, tình trạng bất ổn do các cuộc biểu tình và đình công càng đặt ra thách thức lớn hơn với chính phủ. Tổng thống I.Duque tuyên bố khởi động cuộc “đối thoại quốc gia”, trước mắt cùng các lãnh đạo địa phương thảo luận “mọi khía cạnh các vấn đề xã hội” của đất nước, nhằm tìm giải pháp cải cách phù hợp. Tuy nhiên, chính phủ chưa đưa ra lộ trình và ưu tiên trong cuộc thảo luận quốc gia.

Trong bối cảnh có quá nhiều thách thức cả về kinh tế và xã hội như vậy, việc Chính phủ Colombia rút lại kế hoạch cắt giảm chi tiêu và Tổng thống I.Duque khởi động đối thoại xã hội rộng rãi được kỳ vọng không chỉ giúp hạ nhiệt cơn giận của người biểu tình, mà còn sớm tìm hướng khắc phục các “lỗ hổng chính sách”, khôi phục ổn định của Colombia.