Đòn bẩy từ “lục địa già”

AN LINH

Thứ hai, 02/12/2019 - 04:44 PM (GMT+7)
Font Size   |         Print

Biếm họa của MARIAN KAMENSKY

Trước thềm Hội nghị lần thứ 25 các bên tham gia Công ước biến đổi khí hậu (COP 25) diễn ra tại Madrid (Tây Ban Nha), ngày 28-11 vừa qua, Nghị viện châu Âu (EP) đã tuyên bố “tình trạng khẩn cấp về môi trường và khí hậu”. Đây được xem là quyết tâm của Liên hiệp châu Âu (EU) trong cuộc chiến chống biến đổi khí hậu (BĐKH), vốn chưa đạt được sự thống nhất ở nội bộ khối.

Với 429 phiếu ủng hộ và 255 phiếu chống, EP đã thông qua kiến nghị gây sức ép đối với chính phủ các nước thành viên EU và Ủy ban châu Âu (EC) có hành động mạnh mẽ hơn trong cuộc chiến chống BĐKH. Tuyên bố trên yêu cầu EU bảo đảm rằng tất cả các đề xuất về ngân sách và pháp lý liên quan phải được đáp ứng cho mục tiêu nhằm kiềm chế mức tăng nhiệt độ dưới 1,5 độ C so thời kỳ tiền công nghiệp.

Chủ tịch Ủy ban Môi trường thuộc EP, ông Pascal Canfin khẳng định: “Với tình trạng khẩn cấp về môi trường và khí hậu, việc giảm 55% lượng khí thải gây hiệu ứng nhà kính vào năm 2030 là hết sức cần thiết”. Theo ông Wendel Trio, Giám đốc Mạng lưới hành động vì khí hậu của châu Âu, việc tuyên bố tình trạng khẩn cấp là quan trọng, nhưng bất kỳ tuyên bố nào như vậy cần có hành động khẩn cấp theo sau. Ông Trio nói: “EP cần thúc đẩy hành động thực tế và ngay lập tức. Ngoài ra, EU cần tăng mục tiêu cắt giảm khí thải lên ít nhất 65% và thông qua các chính sách, biện pháp có thể giảm lượng khí thải gây hiệu ứng nhà kính ngay lập tức”.

Theo kế hoạch, Hội nghị COP 25 sẽ diễn ra trong vòng 12 ngày, từ ngày 2-12 tới tại Tây Ban Nha. Tuy nhiên, đến nay mới có 36 trong tổng số 184 nước tham gia Hiệp định Paris về BĐKH ký năm 2015 và có hiệu lực vào ngày 4-11-2016, đưa ra cam kết phù hợp và quyết tâm theo đuổi cam kết đó để đạt được mục tiêu chung kiềm chế mức tăng nhiệt độ dưới 1,5 độ C so thời kỳ tiền công nghiệp. Cụ thể, 28 nước thành viên EU đặt mục tiêu đến năm 2030 cắt giảm 40% lượng khí thải CO2 so mức năm 1990. Hơn 10 nước, trong đó có Australia, Nhật Bản và Brazil, được đánh giá có những nỗ lực vừa đủ để chống BĐKH. Tuy nhiên, có tới 136 nước (chiếm 75%) thiếu những cam kết và hành động đủ mạnh mẽ chống BĐKH theo Hiệp định. Trong danh sách này có tên các nước phát thải hàng đầu thế giới gồm Mỹ, Trung Quốc và Ấn Độ.

Tuy nhiên, một khi EU - một tập hợp gồm 28 quốc gia thành viên và trong đó có nhiều nước công nghiệp phát triển, thì sự đóng góp của khối vào cuộc chiến chống BĐKH là vô cùng quan trọng. Trước thềm Hội nghị COP 25, một tín hiệu vui đã lóe lên ở “lục địa già” khi lãnh đạo EU đều bày tỏ quyết tâm đi đầu trong cuộc chiến chống BĐKH và bảo vệ môi trường. Từ khi tham gia hiệp định, EU đã luôn gắn bó với thỏa ước này và thể hiện quyết tâm thực hiện thành công các mục tiêu đặt ra, đặc biệt trong bối cảnh Nghị viện châu Âu (EP) vừa mới ra tuyên bố tình trạng khẩn cấp về khí hậu và môi trường.

Sau khi Mỹ (quốc gia phương Tây phát thải khí CO2 hàng đầu thế giới) rút khỏi Hiệp định Paris về BĐKH, EU đã trở thành tâm điểm của các quốc gia tham gia hiệp định. Với mong muốn giải quyết vấn đề BĐKH và ô nhiễm môi trường của thế giới, EU đã ưu tiên thực hiện chính sách “ngoại giao khí hậu”, tìm cách vận động các cường quốc khác tham gia cùng trong các nỗ lực vì khí hậu và môi trường thế giới. Mặt khác, tân Chủ tịch Ủy ban châu Âu (EC), bà Ursula von der Leyen đã khẳng định quyết tâm của mình trong việc đưa EU lên tuyến đầu của cuộc đấu tranh quốc tế này. EU cũng đề ra những yêu cầu cao đối với các quốc gia thành viên, cụ thể là từ nay cho tới năm 2030, EU đặt mục tiêu giảm 40% lượng phát thải khí gây hiệu ứng nhà kính so mức năm 1990.

Dĩ nhiên, nếu chỉ có nỗ lực của EU mà thiếu đi đóng góp công sức của cả cộng đồng quốc tế thì mục tiêu chung về cắt giảm khí CO2 của thế giới rất khó đạt được. Trong bối cảnh đó, bà Ursula von der Leyen mong muốn tận dụng Hội nghị COP 25 tới là dịp để đưa EU trở thành đòn bẩy trong cuộc chiến chống BĐKH trên toàn cầu.