Bài học về quản lý tài nguyên

Thứ Ba, 06/08/2019, 02:03:04

Tại kỳ họp Hội đồng nhân dân tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu vừa qua, nghị trường “nóng” lên ngay khi vào phần chất vấn Giám đốc Sở Tài nguyên và Môi trường về tình trạng tách thửa đất nông nghiệp, phân lô, bán nền trên địa bàn tỉnh thời gian qua. Qua phần chất vấn và trả lời chất vấn đã bộc lộ những hạn chế trong công tác quản lý đất đai trên địa bàn tỉnh này.

Theo phản ánh, gần đây tại nhiều địa phương của tỉnh “nở rộ” tình trạng biến đất nông nghiệp thành những dự án bất động sản, không ít trong số đó là những dự án “ma”, do không nằm trong quy hoạch, không có cấp thẩm quyền phê duyệt, chưa chuyển đổi mục đích sử dụng đất. Bất chấp các quy định, chủ “dự án” vẫn đổ bê-tông làm đường giao thông, dựng cột điện trái phép và phao tin đồn đẩy giá đất lên cao. Chính quyền một số địa phương đã cắm biển cảnh báo người dân về tình trạng “cò” đất hoành hành, nêu rõ trên địa bàn chưa có dự án nào được cấp phép, đề nghị người dân không tự ý xây dựng. Tuy nhiên, động thái chậm trễ của cơ quan chức năng và chính quyền địa phương đã khiến tình trạng trở nên lộn xộn, phức tạp khi các công trình hạ tầng ngang nhiên mọc lên, đất được rao bán công khai, dẫn đến nhiều nơi phải cưỡng chế.

Lý giải nguyên nhân, lãnh đạo cơ quan chức năng của tỉnh cho rằng, đó là do các đối tượng lợi dụng sự thiếu chặt chẽ trong văn bản chỉ đạo của UBND tỉnh cho phép tách thửa diện tích tối thiểu 500 m2 đối với đất nông nghiệp. Mục đích của văn bản có tính nhân văn, nhằm tạo điều kiện cho người dân có điều kiện chia tách tài sản dễ dàng. Nhưng từ kẽ hở trong văn bản, sự quản lý lỏng lẻo của chính quyền địa phương, thiếu sự phối hợp giữa cơ quan quản lý nhà nước là Sở Tài nguyên và Môi trường, Sở Xây dựng… với chính quyền cơ sở dẫn đến sự việc xảy ra công khai, trong thời gian khá dài mà không bị xử lý. Dư luận cho rằng, hàng nghìn lô đất có thể đã được giao dịch tự do với số tiền lên tới hàng trăm tỷ đồng. Quan điểm của Tỉnh ủy và UBND tỉnh là sẽ xử lý triệt để, khắc phục tình trạng yếu kém trong phối hợp, quản lý đất đai ở các địa phương cũng như khắc phục hậu quả. Tuy nhiên, hậu quả dễ dàng nhận thấy từ phản ứng chậm trễ này là thiệt hại vật chất của Nhà nước cũng như của người dân khi phải tổ chức lực lượng rất lớn để cưỡng chế, tháo dỡ công trình trái phép, kiềm chế xung đột... Chưa kể tình trạng các giao dịch bất hợp pháp nếu không được xử lý sẽ gây bất bình, khiếu kiện, mất an ninh trật tự địa bàn.

Bài học này có lẽ không chỉ của riêng địa phương nào, nhất là trong quá trình đô thị hóa. Văn bản ban hành thiếu chặt chẽ, việc phối hợp giữa cơ quan quản lý nhà nước và chính quyền địa phương không hiệu quả khi triển khai các văn bản liên quan trách nhiệm, quyền lợi của người dân; thiếu công khai, minh bạch thông tin quy hoạch, dự án, không tuyên truyền đầy đủ đến người dân sẽ để lại những hậu quả khó lường.


Đan Lê