Nan giải chuyện bản quyền

Thứ Năm, 02/08/2012, 07:30:00
 Font Size:     |        Print
 

Người đọc chưa hào hứng với ebook có bản quyền.
Trong thời điểm kinh tế khó khăn thì sách điện tử - ebook là một giải pháp có lợi cho những độc giả ham đọc sách. Nhiều doanh nghiệp đang hào hứng  đầu tư vào lĩnh vực này, nhưng cũng phải đối mặt với tình trạng vi phạm bản quyền khá phổ biến.

Chuyện không chỉ của ebook

Bản quyền luôn là một vấn đề "đau đầu" với những nhà quản lý, nhất là trong lĩnh vực công nghệ thông tin, nhưng trước khi tìm được giải pháp về pháp lý thì ở tư cách là "bị hại", các doanh nghiệp vẫn phải tự nỗ lực đầu tư liên tiếp các phiên bản mới để đem đến các giá trị mới cho những khách hàng đã, đang và sẽ sử dụng sản phẩm của mình.

Là lĩnh vực khá mới và phải đối đầu với lượng sách không bản quyền khá lớn trên mạng, thế nhưng thời gian gần đây có khá nhiều doanh nghiệp chấp nhận rủi ro nhảy vào kinh doanh sách điện tử. Bà Phan Bích Tâm - Giám đốc Kinh doanh của Công ty CP Tin học Lạc Việt chia sẻ: "Theo chiến lược phát triển chung của Lạc Việt về nội dung số từ những năm đầu thành lập, sách điện tử là một sản phẩm chiến lược mới cần được đầu tư lâu dài. Sau khi chuẩn bị về công nghệ, thị trường và tiềm lực tài chính để giải quyết bài toán đầu tư dài hạn, Lạc Việt đã đánh dấu bước khởi đầu vào năm 2008 khi website thương mại sách điện tử www.sachbaovn.vn được đưa lên mạng in-tơ-nét".

Sự thành công của sách điện tử được quyết định bởi sự đa dạng về thể loại sách như thị trường sách in, các thiết bị đọc sách giá rẻ và giá sách phù hợp với thị trường mới. Tốc độ phát triển mạnh của smartphones, tablet tại thị trường Việt Nam đã mở ra một cơ hội lớn cho việc phát triển sách điện tử.

Tuy nhiên, hiện nay, do bất lực trước tình trạng sách lậu không bản quyền và việc tranh chấp tác quyền giữa các bên, dẫn đến tình trạng không ít nhà xuất bản vẫn chần chừ trong việc triển khai sách điện tử. Vấn đề này vốn là lo ngại chung của các đơn vị xuất bản, phát hành sách, vì nguồn doanh thu chính hiện vẫn đến từ thị trường sách in. Theo ông Lưu Duy Hoài, phụ trách marketing maydocsach.com, thị trường sách điện tử là một thị trường tiềm năng nhưng hiện nay vẫn còn nhiều khó khăn. Thông qua các tác giả, các doanh nghiệp DN chỉ mua được một lượng sách nhỏ trên thị trường, số còn lại phải phụ thuộc vào dòng sách không có bản quyền. Bên cạnh đó, do tình trạng thiếu kết nối nên vẫn chưa có DN lớn nào đứng ra quản lý lượng sách lớn có bản quyền.

Ngại ngần và phân vân

Ðối với các nhà xuất bản, các công ty sách tư nhân và chính bản thân các tác giả, hiện nay doanh thu từ thị trường sách in vẫn là nguồn thu chính nuôi sống mình nên khá nhiều người vẫn còn "ngại ngần" khi nhận được lời đề nghị hợp tác từ các công ty. Việc hợp tác sách điện tử phải có sự chọn lọc nhằm không ảnh hưởng đến doanh thu từ các đầu sách trên thị trường chính. Hơn nữa, việc phát hành sách điện tử hiện nay chưa có những quy định rõ ràng và khả năng mất cắp bản quyền cao trong môi trường in-tơ-nét.

Theo bà Nguyễn Thanh Hà - Giám đốc Công ty CP VH&TT Phương Ðông, bên cạnh những lo ngại về bản quyền, điều khiến các đơn vị xuất bản tỏ ra thận trọng, chưa dám đầu tư vào thị trường tiềm năng này còn nằm ở những yếu tố khách quan khác như giải pháp về phần mềm, phương thức thanh toán và đặc biệt là thói quen của độc giả,... đây thật sự là những thách thức mà không phải NXB nào cũng đủ lực để vượt qua. Việc ebook lậu xuất hiện tràn lan, trước-song song-sau khi sách giấy được xuất bản cũng ảnh hưởng lớn đến kết quả hợp tác, song xuất phát từ một nhu cầu được đưa đến cho độc giả những bản "ebook sạch", công ty vẫn thực hiện các thương vụ hợp tác này.

Không thể bỏ trống một thị trường tiềm năng, một số doanh nghiệp xuất bản trong nước đang cố gắng xây dựng phần mềm ebook riêng nhằm đối phó với nạn ebook lậu. Tuy nhiên, người đọc đã quen với việc sử dụng nguồn sách trên mạng không phải trả phí, nên không hào hứng với ebook có bản quyền. Thêm nữa, những phần mềm chống xuất bản lậu thực chất cũng chỉ có ý nghĩa "phòng người ngay", vì những hacker (tin tặc) giỏi có thể bẻ khóa rất nhanh và công bố rộng rãi trên mạng.

Cho đến hiện giờ, chưa có giải pháp hiệu quả cho vấn đề bản quyền xuất bản trên mạng, và cũng vì thế, ebook vẫn là câu chuyện đầy hấp dẫn, nhưng chưa hứa hẹn niềm vui c1ho các doanh nghiệp tham gia thị trường xuất bản.

HẢI PHƯƠNG
Theo:

Chia sẻ