Nỗ lực thoát “vũng lầy”

Thứ Năm, 28/06/2018, 19:50:58
 Font Size:     |        Print
 

Hy Lạp được xác nhận thoát khỏi khủng hoảng nợ công, trong khi Thổ Nhĩ Kỳ tổ chức thành công cuộc tổng tuyển cử, tạo diện mạo chính trường mới và ổn định hơn. Ở chiều ngược lại, cả Mỹ và Liên hiệp châu Âu (EU) vẫn bế tắc, khi chưa tìm được lối thoát cho cuộc khủng hoảng người nhập cư trái phép.

1 Cuộc khủng hoảng di cư đã trở lại tâm điểm tranh cãi ở châu Âu. Nhưng, không như thời điểm đỉnh cao khủng hoảng hồi năm 2015 khi sức ép đến từ dòng người di cư trái phép ùn ùn kéo tới các đường biên giới bên ngoài EU, lần này, tranh cãi xuất phát từ lập trường cứng rắn của I-ta-li-a (Italy), điểm “đổ bộ” đầu tiên của những người di cư sau hành trình vượt Địa Trung Hải. Sau tàu Aquarious Pháp, tàu cứu hộ Lifeline của Đức, do các tổ chức phi chính phủ điều hành, đã bị Chính quyền Rô-ma (Roma) từ chối cho cập cảng. Tây Ban Nha và một số nước đã tiếp nhận hơn 600 người di cư trên tàu Aquarious. Số phận hơn 230 người di cư trên tàu Lifeline hiện phụ thuộc cuộc thương lượng giữa I-ta-li-a với EU.

Nằm ở cửa ngõ vào châu Âu, cả I-ta-li-a và Man-ta, cùng Hy Lạp luôn phàn nàn là chịu bất công khi phải tự giải quyết cuộc khủng hoảng di cư của cả “lục địa già”. EU đến nay chưa có chính sách chung để đưa châu lục thoát khỏi “vũng lầy” này, trong khi nhiều nước thành viên lại không thực thi các quyết định phân bổ tiếp nhận, cũng như nghĩa vụ hỗ trợ các “nước tuyến đầu”. Cuộc họp hẹp của EU về di cư không đạt kết quả; và đây tiếp tục là chủ đề chính được bàn thảo tại Hội nghị cấp cao EU cuối tuần này.

2 Ở bên kia Đại Tây Dương, đồng minh EU là Mỹ cũng chia rẽ về dự luật di trú, trong bối cảnh Chính quyền Tổng thống Đ.Trăm (Donald Trump) bị chỉ trích mạnh mẽ, dù đã rút lại sắc lệnh chia tách trẻ em của các gia đình người nhập cư bất hợp pháp. Nếu ở châu Âu, hình ảnh các con tàu cứu hộ chở hàng trăm người di cư bị kẹt trên Địa Trung Hải gây nhức nhối, thì ở biên giới Mỹ - Mê-hi-cô (Mexico), hình ảnh những đứa trẻ bị tách khỏi người thân đã làm dậy sóng dư luận. Không chỉ các nhà hoạt động xã hội, các tổ chức nhân đạo quốc tế, mà cả người Mỹ cũng chỉ trích chính sách “không khoan nhượng” của Nhà trắng.

Trong khi đó, hai dự luật do đảng Cộng hòa đề xuất, cả cứng rắn lẫn ôn hòa, đều chưa được nhất trí. Đảng Dân chủ phản đối cả hai dự luật mà họ đều cho là “tàn nhẫn”. Cuộc chiến về vấn đề người nhập cư ở Mỹ vì thế trở nên gay gắt hơn.

3 Cuộc khủng hoảng nợ công của Hy Lạp, vốn không chỉ khiến quốc gia bên bờ Địa Trung Hải điêu đứng, mà còn chực chờ phá vỡ liên minh tiền tệ duy nhất trên thế giới, cuối cùng cũng đến hồi kết, sau tuyên bố của các bộ trưởng tài chính 19 nước thuộc Khu vực đồng tiền chung châu Âu (Eurozone) xác nhận chấm dứt chương trình cứu trợ “xứ sở các vị thần”, dự kiến giữa tháng 8 tới. Các chủ nợ sẽ giải ngân cho Chính quyền A-ten (Athens) nốt 15 tỷ ơ-rô (euro) cuối cùng; gia hạn 10 năm cho các khoản nợ, lãi, khấu trừ...

Xác nhận khủng hoảng nợ của Hy Lạp chấm dứt dựa trên đánh giá tích cực về tình hình kinh tế và khả năng thanh toán nợ của A-ten. Hãng S&P đã nâng một bậc xếp hạng tín dụng của Hy Lạp, lên B+, đồng nghĩa đánh giá khả năng thanh toán nợ của A-ten được cải thiện đáng kể. Sau hơn bảy năm chìm trong khủng hoảng, với ba gói cứu trợ khổng lồ và nhiều biện pháp “thắt lưng, buộc bụng” vô cùng hà khắc, Hy Lạp đã thoát “vũng lầy” và bước sang trang phát triển mới.

4 Tại Thổ Nhĩ Kỳ, với việc giành khoảng 52,5% số phiếu bầu, bỏ xa các đối thủ trong cuộc tổng tuyển cử đầu tiên sau khi Hiến pháp mới được thông qua,Tổng thống đương nhiệm T.Éc-đô-gan (Tayyip Erdogan) dễ dàng chiến thắng, tránh phải cạnh tranh trong cuộc bỏ phiếu vòng hai. Liên minh giữa đảng cầm quyền Công lý và Phát triển (AKP) với đảng Phong trào Dân tộc chủ nghĩa (MHP) cũng giành lần lượt 293 và 50 ghế tại Quốc hội khóa mới. Điều này đồng nghĩa AKP thoát nguy cơ mất thế đa số tại Quốc hội.

Chiến thắng của Tổng thống Éc-đô-gan và AKP được đánh giá là bước ngoặt quan trọng, đánh dấu sự khởi đầu hệ thống chính trị mới tại Thổ Nhĩ Kỳ. Không chỉ giúp tăng quyền lực nhằm đối phó hàng loạt thách thức an ninh và kinh tế, chiến thắng là cơ hội để ông Éc-đô-gan cụ thể hóa những thay đổi lớn theo bản Hiến pháp mới, theo đó chuyển chế độ chính trị nghị viện sang chế độ tổng thống.

LONG QUÂN