Cảm hứng từ “Ðám cưới chuột”

“Đám cưới chuột” có lẽ là bức tranh dân gian Đông Hồ duy nhất chọn chú chuột tinh khôn làm nhân vật trung tâm. Và cái ranh mãnh, biết ứng biến mềm dẻo để hóa giải khó khăn ẩn chứa dưới những lớp lang châm biếm, đả kích sâu cay của tác phẩm đã lý giải phần nào lý do khiến người xưa xếp chuột giữ ngôi đầu trong địa chi 12 con giáp, trên cả những con vật uy mãnh như hổ, linh hiển như rồng. Xuân Canh Tý 2020 sắp về, “Đám cưới chuột” cũng trở thành nguồn cảm hứng để những họa sĩ nổi tiếng, những cộng tác viên thân thiết của Nhân Dân hằng tháng quyết định cầm cọ. Để gửi gắm những ước mơ về một năm mới no đủ, sinh sôi mà chú chuột tượng trưng đến với mọi nhà. (10/01/2020)

TIN BÀI KHÁC

Người viết không nên tự đánh bóng mình

  25/03/2020
Trong những năm kháng chiến chống Mỹ, cứu nước đã xuất hiện hàng loạt tác giả, tiếp nối các thế hệ đàn anh đi trước làm phong phú và rạng rỡ nền văn chương Việt Nam. Thơ với vai trò mũi nhọn xung kích đã sản sinh ra hàng loạt gương mặt tiêu biểu, tạo nên diện mạo một thế hệ thi ca của những người cầm súng, trong đó có Nguyễn Đức Mậu. Thuở cây bút lớn cùng cây súng/Nhà thơ và người lính liền nhau (Trường ca Sư đoàn). Đại tá, nhà thơ Nguyễn Đức Mậu sinh năm 1948, cựu binh Sư đoàn 312 chiến đấu ở Lào và chiến trường B; Giải thưởng Nhà nước về văn học, nghệ thuật; hiện là Trưởng ban Thơ (Hội Nhà văn Việt Nam) trò chuyện với Nhân Dân hằng tháng. 

Giữa lúc dịch: lo nhưng nên lo thế nào?

  25/03/2020
Nhìn lại từ đầu năm tới giờ, có lẽ chưa khi nào mỗi ngày lại chồng thêm một ít stress như thế này. Cho đến một lúc, lo âu các phía dồn lại, từ nỗi sợ lờ mờ về sức khỏe đến nỗi lo thực tế về doanh thu sụt giảm, khiến lắm người đang không bệnh cũng muốn thành bệnh. 

Người bắc nhịp cầu văn

  02/03/2020
Tôi vẫn gọi những người làm biên tập văn chương, làm sách là những người bắc nhịp cầu văn. Tiến sĩ Nguyễn Anh Vũ là một trong những người ấy. Vũ là Giám đốc Nhà xuất bản Văn học. Một địa chỉ lâu đời và đình đám của ngành xuất bản cũng là nơi tin cậy và danh giá cho các nhà văn gửi gắm tác phẩm của mình. Trong 60 nhà xuất bản đang tồn tại trong cả nước, Nguyễn Anh Vũ là Giám đốc, Tổng Biên tập trẻ nhất. Vũ sinh năm 1978 đảm nhiệm chức vụ giám đốc năm 2015 và nếu tính cả mấy năm làm Phó Giám đốc phụ trách kiêm Tổng Biên tập thì người đứng đầu cơ quan xuất bản lớn vào hàng đầu đất nước này nhận trọng trách ở tuổi 34. 

Nghĩ về Thủ đô Xưa - Nay - Mai

  15/01/2020
1. Hà Nội cổ về lịch sử mà chưa hẳn đã cổ về quỹ kiến trúc đô thị. Các di tích khảo cổ học có niên đại cả nghìn năm. Song quỹ kiến trúc đô thị hiện hữu, tính cả các di tích, có độ tuổi hầu hết không quá hai, ba trăm năm. Đa số công trình kiến trúc và phố xá xuất hiện từ nửa sau thế kỷ 19. Nói gọn, đô thị cổ, kiến trúc cũ. Ngay cả khu phố thường quen gọi là cổ, thì trên những gì còn lại, cũng nên gọi là cũ. 

Ngôi nhà dài phục dựng và rẫy lúa cuối cùng

  15/01/2020
Tôi đứng giữa rẫy lúa của bà Ka Dít, nhìn về buôn B’Đăng thấp thoáng dưới dốc. Trong tầm mắt, nằm chênh chếch mép buôn, ngôi nhà dài duy nhất lợp lá mây rừng mà ngành văn hóa Lâm Đồng phục dựng với mục đích giữ lại một hình ảnh kiến trúc truyền thống của cư dân Mạ từ nền cũ của gia đình ông K’Rèn, như một thực thể cô đơn giữa không gian hiện đại... 

Chiếc rìu đá mở vạn năm văn minh người Việt

  15/01/2020
Kết thúc hành trình về mảnh đất cổ xưa ấy, tôi nhặt về mấy viên đá. Không biết có phải là thứ “công cụ” nào đó của loài Người đứng thẳng ngót triệu năm trước còn bỏ quên lại trước khi tuyệt chủng không? 

Sống chung với di sản

  15/01/2020
Tìm được tiếng nói chung giữa nhu cầu của người dân và mục tiêu bảo vệ di sản, ấy là đã tìm ra được con đường để di sản sống trong dân. Ở một số nơi, tuy chưa nhiều, điều này đã trở thành thực tế. 

“Di cư” đến Hội An

  15/01/2020
Nhiều người nước ngoài “di cư” đến Hội An với dự định nghỉ dưỡng vài tháng đến nửa năm. nhưng trong thời gian ở đây, họ đã tìm thấy một sự kết nối khá tốt khiến họ ở lâu hơn dự định. 

Mùa Xuân & sáng tạo

  15/01/2020
Thế kỷ 21 đã bước sang tuổi hai mươi và Xuân Canh Tý đang đến với mọi người dân Việt. Tuổi xuân thế kỷ hiện ra bằng sự trẻ trung cùng năng lượng sung mãn, được kỳ vọng sẽ khơi thông nguồn cảm hứng sáng tạo dưới ánh sáng của văn hóa. Ở thời đại cách mạng công nghiệp 4.0, hầu khắp các lĩnh vực đời sống đều có sự hiện diện của yếu tố tri thức, còn đổi mới và sáng tạo trở thành cụm từ song hành, bởi chỉ sáng tạo mới đem lại cái mới, chiến thắng cái trì trệ, bảo thủ, nâng tầm tư duy và tạo đột phá. Nhân Dân hằng tháng có cuộc trò chuyện với PGS,TS Nguyễn Đăng Điệp, Viện Trưởng Viện Văn học về chủ đề Xuân sáng tạo. 

Ẩn lặng Vàng Anh

  15/01/2020
Cái tên Phan Thị Vàng Anh, tôi biết rất sớm. Ấy là mấy câu thơ trẻ con mang dấu ấn thần đồng: “Hôm nay trời nắng chang chang/ Mèo con đi học chẳng mang cái gì/ Chỉ mang một cái bút chì/ Và mang một mẩu bánh mì con con”. 

Tháng hai mùa hoa

  15/01/2020
Bản tôi ở rìa mường. Ngày tôi còn bé, bản chỉ có hơn ba chục nóc nhà. Vườn nhà ai cũng rộng. Nhà với nhà không có hàng rào ngăn cách. Dân bản chỉ trồng cây ăn quả quanh đất để đánh dấu. Dưới chân là vậy chứ trên đầu thì tán cây nhà này đan vào vòm cây nhà kia. Khi đã thành cổ thụ rồi thì cây muỗm, cây xoài, cây quéo, cây mít, cây bưởi, cây na, cây măk có, cây khế... cùng nhau che kín đất. 

Có một mùa cưới chưa xa

  15/01/2020
Ở cái hồi Hà Nội còn hiếm hoi máy điều hòa nhiệt độ, thì từ khoảng cuối thu cho đến sát Tết Nguyên đán, hầu như mọi con phố đều hớn hở bước vào mùa cưới. Đơn giản vì chỉ khi trời se se lạnh, người ta mới mặc nổi com-lê hay áo dài quàng thêm cái khăn “voan” mỏng. Một văn sĩ nghèo thời đó, khi loay hoay phải chuẩn bị phong bì mừng cưới có xót xa ngâm cổ thi, “Ngô đồng nhất diệp lạc. Thiên hạ cộng tri thu” rồi nôm na tự dịch “Thiếp hồng rụng một cái, thiên hạ biết bị thu”. Bởi ngày ấy nói chung Hà Nội ai cũng bần bạch.