Vì sao tỷ lệ nuôi tái đàn lợn ở Nam Ðịnh đạt thấp?

Thứ Năm, 26/03/2020, 01:54:12

Sau một năm bị dịch tả lợn châu Phi (DTLCP) hoành hành trên địa bàn, cuối tháng 2-2020, tỉnh Nam Ðịnh công bố hết dịch, từng bước tái đàn. Tuy nhiên, tỷ lệ tái đàn của tỉnh còn thấp, chỉ đạt khoảng 26% số lợn đã tiêu hủy.

Một năm lao đao của người chăn nuôi

Nam Ðịnh là một trong những địa phương chịu ảnh hưởng nặng nề nhất của DTLCP. Kể từ khi dịch xuất hiện trên địa bàn (ngày 8-3-2019) tại một hộ chăn nuôi ở xã Trực Thắng, huyện Trực Ninh, dịch lan rộng tới hơn 37.700 hộ chăn nuôi ở 214 xã, phường, thị trấn thuộc 10 huyện, thành phố. Tổng số lợn ốm, chết phải tiêu hủy gần 266 nghìn con. Thiệt hại do DTLCP tại Nam Ðịnh ước tính gần 560 tỷ đồng.

Theo Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Hoàng Thị Tố Nga, trước khi có dịch, tổng đàn lợn của tỉnh khoảng 800 nghìn con, hiện chỉ còn khoảng 530 nghìn con. Theo thống kê, tổng các nguồn ngân sách từ Trung ương đến tỉnh, huyện, xã đã xét duyệt, cấp hỗ trợ cho hộ chăn nuôi lợn đến nay hơn 473 tỷ đồng, đạt 85% tổng mức kinh phí hỗ trợ theo kế hoạch. Mặc dù vậy, tỷ lệ tái đàn trên địa bàn tỉnh thấp, mới đạt khoảng 70 nghìn con.

Theo bà Hoàng Thị Tố Nga, thực trạng này bắt nguồn từ việc hoạt động chăn nuôi lợn ở Nam Ðịnh chủ yếu còn nhỏ lẻ, manh mún. Toàn tỉnh hiện có hơn 300 cơ sở chăn nuôi theo quy mô trang trại, trong số này chỉ có khoảng hơn 100 trang trại không bị ảnh hưởng bởi DTLCP, 70% số trang trại còn lại đều có lợn bị tiêu hủy, không ít cơ sở phải tiêu hủy cả đàn lợn.

Khó khăn chung của việc tái đàn là các cơ sở chăn nuôi thiếu trầm trọng nguồn lợn giống bảo đảm chất lượng và nguồn vốn tái sản xuất, đồng thời mang tâm lý e dè, lo ngại khả năng dịch bệnh bùng phát trở lại. Bên cạnh đó, rất nhiều hộ gia đình không đủ điều kiện an toàn sinh học để cách ly vi-rút khỏi đàn vật nuôi, vì vậy chưa được phép cho tái đàn.

Thận trọng khi tái đàn

Mới một năm trước, anh Trần Văn Ðức (xóm 10, xã Mỹ Hà, huyện Mỹ Lộc) còn có nguồn thu ổn định từ trang trại nuôi lợn quy mô 200 con. DTLCP tràn đến khiến gia đình anh Ðức thiệt hại không nhỏ, dù vợ chồng anh đã nhanh tay bán lợn "chạy" dịch. Trang trại có diện tích 1,5 sào với vốn đầu tư hơn 200 triệu đồng giờ chuyển sang nuôi gà nhưng anh Ðức cho biết, đó chỉ là giải pháp "chữa cháy" tạm thời. Từ vài tháng trước, khi xã Mỹ Hà hết dịch, vợ chồng anh đã manh nha việc tái đàn. Nhưng thay vì nuôi ở trang trại, anh chị chỉ dám nuôi ở nhà khoảng chục con. "Giá thịt lợn từ cuối năm ngoái đến giờ tăng cao, nhà ai cũng mong nhanh tái đàn để gỡ phần đã mất nhưng thiếu vốn, lợn giống lại đắt quá…" - anh Ðức than thở.

Theo người chăn nuôi, hiện giá lợn giống vừa cao, lại vừa khan hiếm nguồn bảo đảm chất lượng. Trong xóm, ngoài xã, hôm trước nghe tin nhà nào có lợn giống, hôm sau đã bán hết. Thêm nữa, tái đàn cần nguồn vốn lớn. Chẳng hạn để tái đàn với quy mô 100 con, người chăn nuôi cần vay từ 250 triệu đến 270 triệu đồng. Thời điểm này, không có người bán thức ăn chăn nuôi nào cho "nợ trước, thu sau" tiền cám. Việc tái đàn vì vậy càng thêm khó.

Theo bà Hoàng Thị Tố Nga, chủ trương của tỉnh trong việc tái đàn lợn là thận trọng, đi chắc từng bước. Các hộ chăn nuôi và trang trại phải được xác nhận đủ điều kiện phòng, chống dịch bệnh theo sự thẩm định của cơ quan chuyên môn. Lợn giống nhập về nuôi phải có nguồn gốc rõ ràng, có kết quả xét nghiệm âm tính với DTLCP, nếu nhập từ tỉnh khác phải có giấy chứng nhận kiểm dịch. Các cơ sở bắt đầu nuôi tái đàn với số lượng khoảng 10% tổng số lợn có thể nuôi. Sau khi tái đàn 30 ngày phải thực hiện việc lấy mẫu xét nghiệm. Nếu tất cả các mẫu xét nghiệm đều âm tính với DTLCP, mới được tái đàn với số lượng lớn.

Trong thời gian bị dịch, nhiều hộ chăn nuôi và trang trại đã chuyển hướng sang nuôi gia cầm. Hiện tổng đàn gia cầm của tỉnh tăng khoảng 7% (từ 8 triệu con lên đến 8,5 triệu con). Tuy nhiên, ngành nông nghiệp sẽ hạn chế không để tỷ lệ này cao thêm, tránh mất cân bằng cung - cầu và bình ổn giá thực phẩm.

Thời gian tới, ngành nông nghiệp tiếp tục triển khai các biện pháp khuyến khích phát triển đàn lợn nái để đáp ứng nguồn lợn giống; tập trung phát huy công suất chăn nuôi tập trung; tăng cường kiểm tra điều kiện an toàn sinh học nuôi tái đàn của các cơ sở chăn nuôi. Theo bà Nga, tỉnh hướng tới cơ cấu lại ngành chăn nuôi theo hướng giảm cơ sở chăn nuôi nhỏ lẻ, kém hiệu quả. Nếu không đủ điều kiện tái đàn, các hộ chăn nuôi sẽ được hướng dẫn chuyển đổi sang vật nuôi khác phù hợp. Tỉnh Nam Ðịnh đặt mục tiêu trong năm 2020, tổng đàn lợn đạt 680 nghìn con.

TRẦN KHÁNH