Nỗ lực cứu thỏa thuận hạt nhân Iran

Thứ Ba, 30/07/2019, 01:51:50

Theo Reuters, ngày 28-7, tại Vienna (Áo), đại diện các nước còn tuân thủ Kế hoạch hành động chung toàn diện (JCPOA) ký với Iran năm 2015 là Anh, Pháp, Ðức, Nga và Trung Quốc đã tổ chức cuộc họp khẩn với Thứ trưởng Ngoại giao Iran A.Araqchi nhằm cứu vãn thỏa thuận lịch sử này.

Phát biểu ý kiến sau Hội nghị Vienna kể trên, Trưởng phái đoàn Trung Quốc cho biết, tất cả các bên đã bày tỏ mong muốn bảo vệ JCPOA và tiếp tục thực hiện thỏa thuận này một cách cân bằng. Các bên cũng tỏ ý phản đối mạnh mẽ quyết định của Mỹ khi đơn phương tái áp đặt trừng phạt lên Tehran.

★ Phát biểu ý kiến sau cuộc họp, Thứ trưởng Ngoại giao Iran A.Araqchi cho biết, cuộc họp diễn ra trong bầu không khí mang tính xây dựng. Trong đó, các bên đã đưa ra một số cam kết. Quan hệ căng thẳng giữa Iran và Anh liên quan việc hai bên bắt giữ các tàu của nhau cũng đã được thảo luận. Thứ trưởng Araqchi khẳng định, Tehran sẽ tiếp tục giảm bớt các cam kết của mình trong thỏa thuận hạt nhân cho tới khi các lợi ích của Iran được bảo đảm.

★ Ngày 28-7, Tổng thống Iran H.Rouhani cho biết, ông hy vọng tân Thủ tướng Anh B.Johnson sẽ "hiểu rõ" nước Cộng hòa Hồi giáo và giúp cải thiện quan hệ giữa hai nước. Trong một thông điệp đăng tải trên trang điện tử của Tổng thống Iran, ông Rouhani chúc mừng ông Johnson được bổ nhiệm làm Thủ tướng Anh và hy vọng tân Thủ tướng Anh sẽ "giúp loại bỏ những trở ngại trong việc tăng cường và mở rộng quan hệ" giữa hai nước.

★ Cùng ngày, Bộ trưởng Ngoại giao Mỹ M.Pompeo cho biết, Iran không chấp nhận lời đề nghị của ông đến thăm Tehran và có cuộc thảo luận trực tiếp với giới chức nước này. Quan hệ giữa Mỹ và Iran trở nên căng thẳng từ tháng 5-2018 khi Tổng thống Mỹ D.Trump tuyên bố đơn phương rút khỏi JCPOA và tái áp đặt các lệnh trừng phạt Iran.

★ Ngày 28-7, người đứng đầu Tổ chức năng lượng nguyên tử của Iran A.Salehi cho biết, Iran đã làm giàu 24 tấn u-ra-ni kể từ khi tham gia JCPOA và Tehran hiện đã tái khởi động lại lò phản ứng nước nặng tại cơ sở Arak. Nếu tuyên bố trên của ông A.Salehi được kiểm chứng, điều đó có nghĩa là Iran đã sản xuất u-ra-ni làm giàu nhiều hơn trước đây và vượt nhiều lần so với giới hạn của thỏa thuận.

★ Ngày 29-7, Anh kêu gọi Iran thả tàu chở dầu Stena Impero treo cờ Anh bắt giữ hơn một tuần trước ở vùng Vịnh, đồng thời bác đề xuất trao đổi tàu của chính quyền Tehran. Bộ trưởng Ngoại giao Anh D.Raab cho rằng, Iran cần tôn trọng "hệ thống dựa trên luật pháp" của cộng đồng quốc tế.